MojeSandomierskie

"Wielka mobilizacja" przed sobotnim wydarzeniem w Sandomierzu !!!

2012-01-17T23:17:00.000+01:00

Już w najbliższą sobotę 21 stycznia 2012 roku o godzinie 18.00 w Sandomierzu, będzie miało miejsce bardzo ważne wydarzenie. Brzmi tajemniczo? Wszystko wyjaśniamy. Otóż w sobotę sandomierscy piłkarze ręczni rozegrają arcy ważne spotkanie spotkanie, podejmując na własnym parkiecie KSZO Ostrowiec Świętokrzyski. Od wyniku tego spotkania będzie zależało bardzo, ale to bardzo dużo. Dowiedz się więcej: CZYTAJ WIĘCEJ oraz ZAPISZ SIĘ NA WYDARZENIE. Sandomierscy piłkarze ręczni liczą bardzo właśnie na TWÓJ DOPING na hali.

Indyjski wieczór w sandomierskim klubie "Lapidarium"

2012-01-16T10:18:00.002+01:00

22 i 27 stycznia 2012 roku o godzinie 19.00. w sandomierskim klubie "Lapidarium" w piwnicach Ratusza, w ramach spotkania w filmem podróżniczym, odbędzie się projekcja filmu "Moje Indie" autorstwa Piotra Kusala.

Ponadto organizatorzy przewidzieli szereg innych atrakcji takich jak: występ tancerek, pokaz zakładania sari, malowanie henną, makijaż orientalny oraz kącik z shishą.

„Konfrontacje” w sandomierskiej Galerii Retro

2012-01-15T09:55:00.000+01:00

20 stycznia 2012 o godzinie 18:00 w Galerii Retro (Sandomierz, Rynek 5) będzie miała miejsce wystawa fotograficzna pt. „Konfrontacje”. Autorami fotografii, które zostaną podczas niej zaprezentowane są Ewelina Ura i Patryk Goszczyński – dwójka młodych fotografów z Sandomierza. Wystawa jest wynikiem zderzenia się dwóch różnych spojrzeń, poglądów wobec otaczającej rzeczywistości oraz estetycznych upodobań. Wystawa odbywa się pod patronatem medialnym bloga „Moje Sandomierskie”.

Ewelina Ura – absolwentka filologii polskiej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego. Od 2010 roku pełni funkcję sekretarza Sandomierskiego Towarzystwa Pasjonatów Fotografii. W 2011 roku zadebiutowała wystawą pt. „Traktat manekinów”. Jest współautorką wielu wystaw zbiorowych i wystaw organizowanych przez STPF. Fotografia jest dla Niej nowym spojrzeniem na rzeczywistość, to sposób myślenia i kreowania siebie, niekiedy w bardzo abstrakcyjnym i innym wydaniu.

Patryk Goszczyński – wcześniej pedagog z wykształcenia i powołania. Obecnie fotograf z zamiłowania i zawodowo. Fascynuje go kształt, czas i ironia osadzone w małomiasteczkowej codzienności. Fotografię traktuje, jako formę ekspresji oraz medium, których granice istnieją tylko umownie. W 2010 roku jego prace dwukrotnie wyróżniło gremium PLFOTO, oraz STPF. W 2011 roku zadebiutował wystawą „…z pogranicza”, brał także udział w zbiorowej wystawie STPF pt. „Nie-wierna rzeka”.

Organizatorem wystawy jest Galeria Otwarta Mariusza Pajączkowskiego, która sprawuje opiekę programową i organizacyjną nad Galerią Retro.

Lodowisko w Sandomierzu już otwarte

2012-01-14T10:00:00.001+01:00

Sztuczne lodowisko przy Szkole Podstawowej nr 1 jest już ogólnodostępne. Znajduje się na terenie kompleksu boisk sportowych przy ulicy Okrzei. Wszyscy chętni mogą z niego korzystać od poniedziałku do piątku w godzinach od 15 do 20 oraz w soboty i niedziele w godzinach od 10 do 20. Pryz lodowisku działa również wypożyczalnia łyżew.

Punkt wypożyczenia znajduje się przy wejściu na lodowisko. Wypożyczalnia jest czynna w godzinach otwarcia lodowiska. Koszt wypożyczenia jednej pary łyżew wynosi 5zł / godzinę.

Wymagane jest, aby osoba wypożyczająca posiadała ważny dokument tożsamości (dowód osobisty, legitymacja itp.) lub wpłaciła kaucję w wysokości 200 zł.

Wypożyczane są solidne i wygodne włoskie łyżwy dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Regulamin wypożyczalni znajduje się na stronie www.sport-narty.pl

Źródło: www.sandomierz.pl

Wernisaż wystawy pt. „Lata osiemdziesiąte”

2012-01-11T21:30:00.000+01:00

12 stycznia 2012 r. o godz. 18.00 w sandomierskim zamku na wernisaż wystawy pt. „Lata osiemdziesiąte” – fotografie Wiktora Bednarczuka wykonane w latach 80-tych ubiegłego wieku. Fotografia – jak twierdzi twórca- to przede wszystkim świadectwo czasu. I właśnie świadectwem tych trudnych lat 80-tych XX wieku są prezentowane zdjęcia. Autor jest znakomitym obserwatorem i równocześnie kontestatorem tamtych lat. Ekspozycja pt. „Lata osiemdziesiąte”– fotografie Wiktora Bednarczuka wykonane w latach 80-tych ubiegłego wieku, jest już drugą wystawą tego autora pokazywaną w Muzeum Okręgowym w Sandomierzu /poprzednia to „Sacrum i Profanum”/ . CZYTAJ WIĘCEJ.

Problem Czarownicy z Łysej Góry

2011-12-25T13:20:00.000+01:00

Ziemia Świętokrzyska kojarzy się z krainą puszcz, niedostępnych uroczysk owianych legendami o dawnym kulcie pogańskim, o diabłach i czarownicach, urządzających sabaty na Łysej Górze. Rozpoczynając rozważania na temat jednej z najpopularniejszych postaci legend regionu świętokrzyskiego należy zastanowić się kim ona tak naprawdę jest, gdzie należy szukać źródeł jej popularności? Aby znaleźć odpowiedź na te pytania należy przyjrzeć się bliżej jej tajemniczej postaci.

Obecnie często spotkać można zamienne stosowanie nazw czarownica i Baba – Jaga, jednak czy znaczą one to samo? W Polsce postać czarownicy ukształtowała się z różnych wzorów. Nie bez znaczenia był tu miejscowy typ, wywodzący się jeszcze z czasów przedchrześcijańskich, posądzanej o czary wróżki – znachorki. W mniemaniu opinii ludowej była ona w kontaktach z „nieczystymi” siłami, jednak nie koniecznie z diabłem. Do tego wzorca odnieść można postać Baby – Jagi, gdzie Baba oznacza kobietę starą, Jaga zaś jędzę, czyli kobietę złą i niebezpieczną. Z biegiem czasu i upowszechnianiem się w XVI-XVIII wieku procesów o czary, na ziemiach polskich popularny stał się importowany z Zachodu obraz czarownicy. Oskarżane o czary nadal były najczęściej wiejskie lub małomiasteczkowe znachorki, ale w ich czynnościach dopatrywano się udziału diabła. Zachował się więc wśród ludu typ czarownicy ukształtowany właśnie w tym czasie. Była to przeważnie osoba starsza, często upośledzona, która swym wyglądem wzbudzała strach i obrzydzenie. Wywoływało to brak akceptacji ze strony otoczenia, powodowało izolację, co z kolei wpływało na swoisty sposób życia czarownicy. Niekiedy o czary posądzano także kobiet młode, nie odznaczające się specjalnymi cechami fizycznymi. Ludzie na wsi dość chętnie przypisywali opinię czarownicy kobietom powszechnie nie lubianym, a więc nieżyczliwym, zawistnym, złośliwym czy wyjątkowo nietowarzyskim. Tak więc obraz jędz i jag zatarł się zlewając się w jedną całość z wizerunkiem czarownicy – wspólniczki diabła, która - jak pisał Julian Tuwim - „Nigdy prawie z godnych i majętnych, ale niewiasty proste, ubogie, w nędzy żyjące, to jest temi karmiące się potrawami, tym podlegające niewygodom, które bez wrodzonej skłonności same przez się umysłu choroby sprowadzają.”

Nie wszystkie czarownice są takie same: „Czarownice w czarach swych rozmaicie się obierają. Zaczym wiedzieć potrzeba, iż jako trojakie są czarownice, to jest: szkodzące a ratować nie mogące; drugie, które ratować mogą, ale z jakiejś osobliwej z szatanem umowy nie szkodzą; trzecie, które i szkodzą i ratować mogą (…).”

Nieodłącznym atrybutem, a zarazem środkiem transportu czarownicy jest miotła. Jak pisał Kazimierz W. Wójcicki: „Czarownice ruskie lecą w stępie, żmudzkie latają na miotłach, litewskie na łopatach, polskie na ożogach, miotłach; dosiadywały kozły, siadały w niecki, by w pojazd wygodny.” Każdy z tych środków transportu ma odrębną tradycję i symbolikę, a ich początków można doszukiwać się w starogermańskim słowie hagazussa, które oznacza „starą kobietę latającą na żerdzi z płotu”. Pierwotnie czarownice ukazywano jako kobiety latające na osobliwych zwierzętach, potem zastąpiono je laskami, szablami, kijami, ożogami, łopatami, radłami czy ostatecznie miotłami. U podstaw wierzeń w żeńską moc przenoszenia się w sposób nadprzyrodzony leżą antyczne podania, że kobiety zjadłszy noworodka mogą przemienić się w latające strzygi. Postać nocnej czarownicy nie obca jest też ludom germańskim, a w starożytnym Rzymie wierzono, że kobiety wraz z boginią Dianą odbywają nocne, szalone wędrówki.

Wiara ta była mocno zakorzeniona w średniowiecznej Europie, a z czasem nadano spotkaniom tym diaboliczny charakter. Ponieważ Kościół zawsze uważał Dianę i pogańskie bóstwa za demony, rzeczą normalną stało się traktowanie tych tradycji jako dzieła szatana. Podróże na zwierzętach szybko przekształcono w loty napowietrzne, a kobiety je wykonujące uznano za czarownice mające niepodważalny związek z diabłem. „(…) ażeby wylatując kominem z domu, mogły się unosić w powietrzu, smarowały ciało tłustością z dzieci przed chrztem uduszonych, a dosiadłszy starej miotły wymawiają zaklęcie: Płot, nie płot, wieś nie wieś, a ty, biesie, nieś!”

W ten sposób czarownice mogły udawać się na sabaty, które odbywały się na Łysej Górze. Z czasem Łysą Górą zaczęto określać każde domniemane miejsce spotkań diabła z czarownicami. Protokoły sądowe z XVII i XVIII wieku zawierają obszerne informacje o lokalizacji Łysych Gór, które miały znajdować się „na dębie”, „na dębinie”, na wierzbie, pod Bożą Męką, w pieńkach, w borze, w błocie przydrożnym, we młynie, w stodole, za wsią, na szczycie kościoła, na cmentarzu. Z czasem jednak w relacjach z procesów czarownic utarło się podawanie za miejsce sabatu jakiejś pobliskiej góry czy wzniesienia. Pierwotnie za regionalne źródło europejskich polowań na czarownice uznawano górzyste rejony Francji, Szwajcarii, Niemiec i Włoch, które ze względu na odmienność krajobrazu, tonące w chmurach skaliste szczyty, gęste lasy i niedostępne pustkowia potęgowały ich tajemniczość. Z biegiem czasu wpłynęło to na ukształtowanie się syndromu tzw. łysych gór, a miejsca im podobne zaczęły być utożsamiane z uprawianiem czarów.

Zgodnie z legendami sabaty, czyli spotkania diabła z czarownicami, odbywały się w nocy ze środy na czwartek, rzadziej z czwartku na piątek, kiedy „szatan na niebie ukaże się w postaci barana, albo której w postaci kozła stanie przede drzwiami” W niektórych rejonach łysogórskie spotkania odbywały się raz w tygodniu, w innych tylko kilka razy w roku. Zbiegały się one wówczas z nocą świętojańską, wigilią Zielonych Świąt czy innymi świętami kościelnymi. Sabat przebiegał w ustalonym porządku. Po przybyciu na miejsce spotkania czarownice zastają diabła najczęściej w postaci kozła z rogami na czole, czasem przybierał on postać zająca czy wołu. Następnie czarownice składają mu pokłon, czyniąc ofiary z dzieci i odprawiają mszę. Jeżeli wśród przybyłych znajdują się jakieś nowicjuszki otrzymują one chrzest, a warunkiem przyjęcia do grona czarownic jest zaparcie się wiary i zbezczeszczenie poświęconej hostii. Zostają też naznaczone zadrapaniem. Następnie ma miejsce biesiada, po zakończeniu której odbywają się tańce. Obowiązuje w nich następująca hierarchia: w pierwszej parze idą ropuchy przybrane w czarny aksamit, następnie diabły i diablice, a na końcu czarownice z ropuchami bądź kotami na głowie czy ramieniu. Zabawa dobiega końca wraz z pierwszym pianiem kura, wówczas diabeł zmienia się w lisa i znika, a czarownice wracają do swych domów.

W czasie sabatów czarownice doskonaliły także swoje umiejętności, wymieniały się spostrzeżeniami i wiedzą. „Działalność czarownic szła w kilku kierunkach. Pierwszym były czary mające na celu szkodzenie zwierzętom gospodarskim – ściąganie na nich chorób, napuszczanie wilków, które by je pożarły. Najczęściej jednak czarownice ograniczały się do odebrania od nich pożytków czyli mleka lub jaj, które w mniemaniach zabobonnych mieszkańców wsi zabierały do siebie. Drugim kierunkiem działalności czarownic były czary mające na celu ściągniecie nieurodzaju, a więc spowodowanie niekorzystnych warunków atmosferycznych, lub plagi robactwa czy myszy. Trzecim – szkodzenie na zdrowiu czyli powodowanie chorób, a nawet doprowadzenie ofiar do śmierci. Czwartym – czary miłosne czyli skierowanie uczuć danej osoby w odpowiednim kierunku, odebranie powodzenia w miłości, spowodowanie bezpłodności i impotencji. Piątym – tzw. odebranie szczęścia.”

Tak utrwalony wygląd i atrybuty czarownicy przetrwały do naszych czasów jako gotowy wizerunek urozmaicany dziś i przystosowany do lokalnej kolorystyki. Motyw czarownicy tak mocno związanej z osobliwościami Łysogór kształtował się w ciągu ostatnich dwóch stuleci w długotrwałym procesie wzajemnego oddziaływania ludowych podań i przekazów piśmiennych. Do końca okresu nowożytnego dominował obraz Łyśca jako miejsca kultu pogańskiego, ale jeszcze nie miejsca sabatów czarownic, co dokonało się pod koniec tego okresu, a ostatecznie dopiero w XIX wieku. „Sławne miejsce zgromadzeń [czarownic] jest Łysa Góra, w Sandomierskiem, tam we czwartek po nowiu księżyca, z odległych stron Polski spieszą na biesiady. Łyse Góry ma i Ruś swoje, równie jak Żmudzini.”

Fot. 1 Świętokrzyskie gołoborza (Łysa Góra/ Święty Krzyż)

Podkreślić należy, że podania o świętokrzyskiej czarownicy zrodziły się w ludzkiej mentalności i przetrwały w sferze legend nie mając podłoża w aktach procesów czarownic czy zapisie kronikarskim. Co więc sprawiło, że na trwałe zakorzeniły się w tradycji regionu? Dużą rolę mogła tu odegrać domniemana, pogańska przeszłość Łyśca, do XV/XVI wieku nazywanego Łysą Górą (Fot. 1). Ten drugi co do wielkości szczyt Gór Świętokrzyskich, często spowity mgłą, od dawna fascynował ludzką wyobraźnię i bez wątpienia stał się inspiracją i znakomitym tłem dla legend o biesiadach czarownic. Swoją unikatowością Góry Świętokrzyskie przyciągały licznych podróżników, a ich zapierający dech w piersiach krajobraz doczekał się wielu piewców – w tym najsłynniejszego pisarza regionu, czyli Stefana Żeromskiego. Dziewiętnastowieczne relacje z podróży utrwalały określony historyczny i krajobrazowy wizerunek Łysogór. Niemałą rolę odegrał w tym względzie rozwijający na początku XX wieku coraz bardziej ruch krajoznawczy oraz żywsze w okresie międzywojennym zainteresowanie regionalizmem. Ludowe podania, pieśni, bajki jako nieodłączny komponent ustnej tradycji zaczęły stanowić niezwykle inspirujący materiał dla ówczesnych twórców. Wątek ten spotykamy w opisach Niemcewicza, Armińskiego, Święcickiego, Wiślickiego, Chądzyńskiego czy Sobieszczańskiego. Zwłaszcza ostatni z nich podkreślał trwałość elementu czarownicy w miejscowej tradycji ustnej.

Motyw złych mocy i wiedźm na Łysej Górze upowszechniała także już na początku XX stulecia literatura krajoznawcza. Na kartach kolejnych książek, przewodników i informatorów zagościła na stałe historia zlotów czarownic (Ryc.1). Motyw ten nie zdominował wówczas regionalnej symboliki, ale na trwałe stał się elementem tradycji kulturowej. Swojego plastycznego przedstawienia doczekała się czarownica w ilustracjach Jana M. Sowińskiego zamieszczonych w zbiorku legend Józefa Ozgi – Michalskiego pt. „Łysica gwarzy”. Prawdziwą eksplozje popularności wizerunku Baby – Jagi można zaobserwować po 1945 r., a na trwałe do zbiorowej świadomości regionu motyw ten został wprowadzony w latach sześćdziesiątych dzięki środowiskom artystycznym, krajoznawczym i harcerskim. Po wojnie czarownica z Łysej Góry ubrana została w pasiastą zapaskę – charakterystyczny strój ludowy i tak przygotowany jej wizerunek pojawił się w wielu lokalnych przedsiębiorstwach, trafił na okolicznościowe stemple, wydawnictwa i druki.

Ryc.1 Czarownica świętokrzyska, Źródło: Ilustracja do zbioru „Legendy świętokrzyskie” Jerzego Stankiewicza, s. 32

Czarownica z czasem stała się nieodłączną częścią krajobrazu i tradycji Gór Świętokrzyskich, a jego najwyższym szczytom, Łysicy i Łyścowi, nadała swoistego, tajemniczego kolorytu. „Dzięki swemu wybitnie dekoracyjnemu charakterowi, [szczyty] stały się natchnieniem dla pieśni i baśni ludowej. Bowiem gdzież mogły pojawić się klechdy o czarownicach, południcach i zaklętych pałacach jak nie na gołoborzu Łysicy, gdzie zwały kamieni, z ponuro sterczącymi kikutami jodeł, strąconych przez pioruny, świecą tajemniczo w blasku księżyca?”.

Autorka artykułu: Monika Wiejaczka

Studentka I roku SUM Geografii

Studenckie Koło Naukowe Krajoznawców

Uniwersytet Humanistyczno- Przyrodniczy

Jana Kochanowskiego w Kielcach

ps. serdecznie dziękuję za zgodę na publikację tego artykułu na łamach Moje Sandomierskie.

Literatura:

Baranowski B., 1965, Pożegnanie z diabłem i czarownicą, Łódź

Baranowski B., 1988, O hultajach, wiedźmach i wszetecznicach, Łódź

Firkowska L., 1995, Legendy świętokrzyskie, Kielce

Łuczak A., 1993, Czary i czarownice- wczoraj i dziś, Tarnów

Prauss S., Region świętokrzyski natchnieniem dla malarzy, [w:] Radostowa, R.3, 1938, nr.1

Rożek M., 1993, Diabeł w kulturze polskiej, Warszawa – Kraków

Tuwim J., 1924, Czary i czarty polskie oraz wypisy czarnoksięskie, Warszawa

Wijaczka J. (red), 2001, Region świętokrzyski. Mit czy rzeczywistość?, Kielce

Wysokie zwycięstwo Wiślaków na koniec I rundy

2011-12-18T18:54:00.001+01:00

Piłkarze ręczni SPR Wisła Sandomierz w pięknym stylu zakończyli I rundę sezonu 2011/12, pokonując na własnym parkiecie Juvenię Rzeszów 45:29 (22:13), odnosząc dziewiąte zwycięstwo w I rundzie. Rzeszowianie nie mieli najmniejszych szans na pokonanie Wisły. Wprawdzie przez pierwsze minuty prowadzili, ale Sandomierzanie szybko pokazali do kogo należy zwycięstwo w tym meczu. Sandomierzanie ostatecznie rundę kończą na wysokim czwartym miejscu, cały czas mając szanse na czołowe miejsca w rundzie II.

Czytaj więcej na www.sprwisla.pl

Spotkanie z Zygmuntem MIłoszewskim w Sandomierzu

2011-12-17T12:29:00.000+01:00

Już w najbliższą środę 21 grudnia o godzinie 18.00 w Apartamenty przy ul. Rynek 16 na Starym Mieście w Sandomierzu odbędzie się spotkanie z Zygmuntem Miłoszewskim - autorem bestsellerowego kryminału "Ziarno prawdy". Przez ostatnie tygodnie powieść ta elektryzowała Sandomierzan; mówiło się o niej w pracy, na skwerach, kawiarniach - teraz przyszedł czas na spotkanie "ze sprawcą całego zamieszania". Podczas spotkania autor będzie podpisywał książkę, rozmawiał i odpowiadał na pytania widowni - będzie to niepowtarzalna okazja, do tego aby dowiedzieć się, dlaczego Miłoszewski wybrał właśnie Sandomierz.

Niedawne spotkanie z Miłoszewskim w Warszawie, przyciągnęło wielu widzów - ba przyjechali nawet czytelnicy z Sandomierza. Spotkanie w Sandomierzu organizowane jest przez Wydawnictwo W.A.B., Apartamenty Rynek 16, Całe Mała oraz Kordegarda.

Po publikacji książki, UM w Sandomierzu wycofał się z wszelkich działań promocyjnych "Ziarna prawdy" - w tym z oficjalnej premiery i spotkania z autorem. Nie przeszkodziło to jednak w organizacji spotkania z autorem w mieście, gdzie rozgrywa się akcja powieści.

W imieniu organizatorów, serdecznie zapraszamy wszystkich na spotkanie z autorem książki, dzięki której o Sandomierzu usłyszała cała Polska - Sandomierz to nie tylko Ojciec Mateusz

Czytaj:

RECENZJA KSIĄŻKI

FRAGMENT POWIEŚCI

Wystawa "sandomierskich" artystów

2011-12-12T22:34:00.000+01:00

Biuro Wystaw Artystycznych zaprasza na wernisaż wystawy prezentującej dorobek artystyczny środowiska plastycznego związanego z Sandomierszczyzną. Na wystawie zaprezentowanych zostanie 83 prace 33 autorów, które wpłynęły na konkurs "Porównania 20". Podczas wernisażu, który odbędzie się w piątek 16 grudnia 2011 roku o godzinie 17.00 w BWA przy Rynek 11, zostaną wręczone nagrody dla zwycieżców i wyróżnionych w konkursie. Więcej informacji na stronie BWA w Sandomierzu. ZAPRASZAMY - MOJE SANDOMIERSKIE POLECA !!!

APEL - Powitajmy pociąg w Sandomierzu !!!

2011-12-09T13:47:00.000+01:00

Już w niedzielę 11.12.2011 o godzinie 6.58 na sandomierski dworzec kolejowy po raz pierwszy od dobrych kilku lat wjedzie pociąg pasażerski TLK, który dowiezie Nas aż do stolicy. Bez wątpienia jest to duże wydarzenie i warto by było go należycie upamiętnić. APEL!!! Jeśli ktoś z Was w niedzielny poranek będzie na miejscu w Sandomierzu może pójść na dworzec i zrobić "historyczne" zdjęcie. Bardzo chętnie opublikujemy je na łamach bloga. Zdjęcia z niedzielnego przyjazdu pociągu można przysyłać na adres: moje.sandomierskie@gmail.com .

ps. a może wykorzystamy siłę internetu i zorganizujemy "pospolite ruszenie" i tłumnie zbierzemy się na sandomierskim dworcu, oklaskując nadjeżdżający pociąg? Ruszmy wodze fantazji........

Czy Sandomierz zniknie z powierzchni ziemi?

2011-12-09T13:33:00.000+01:00

Sandomierski krajoznawca, Józef Pietraszewski, określa Sandomierz jako jedno z najpiękniejszych miast w Polsce. Położone jest ono na siedmiu wzgórzach, nad stromym brzegiem Wisły. Już w X wieku, ze względu na urodzajne gleby, dużą ilość lasów, czyste powietrze, położenie wzdłuż szlaków handlowych, Sandomierz stanowił interesujący teren do osiedlania. Osadnictwo skupiało się stopniowo w obrębie następujących wzgórz: Świętojakubskiego, Zamkowego, Katedralnego oraz Staromiejskiego. Zabudowa mieszczańska powstała po drugiej lokacji w 1244 roku.

Już od najdawniejszych czasów ludność zamieszkująca ten teren wykorzystywała właściwości lessów, na których usytuowane jest miasto. Dla potrzeb gospodarczych i obronnych ludzie przekopywali pod miastem sieć komór i korytarzy. Ks. M. Buliński pisał, że Sandomierz jako miasto – fort podminowane jest podziemiami. Wyrobiska te powstawały nie tylko pod budynkami, ale również pod placami i ulicami. Przy ich budowie nie trzymano się żadnej regularności, nie nanoszono ich na żadne plany. Z biegiem lat stawały się mniej przydatne, zasypywano je bądź zapominano o nich.

Działalność człowieka wraz z uwarunkowaniami geologicznymi i przyrodniczymi powodują po dzień dzisiejszy stałe zagrożenie dla mieszkańców, w tym zwłaszcza dzielnicy staromiejskiej.

Tło geologiczne położenia miasta

Obszar starego miasta stanowi peryferyjne wyniesienie Gór Świętokrzyskich, którego podłoże zbudowane jest z utworów kambru środkowego. Na podstawie przeprowadzonych odwiertów wykryto ławice łupków ilastych i kwarcytowych. W tych drugich zanotowano liczne spękania wzdłuż powierzchni nieciągłych.

Powierzchnia łupków odznacza się dużym stopniem zwietrzenia do poziomu kilku metrów. Zwietrzenie to nie jest jednorodne na całym obszarze. Waha się od 9,5 m w południowej do 1-3 m w północnej części wzgórza. Ich nachylenie skierowane jest na wschód pod kątem 23-38^o. Również położenie utworów kambryjskich jest urozmaicone. Przykrywają je iły krakowieckie, zwane również mioceńskimi.

Sandomierz znajduje się w obszarze dyslokacji świętokrzyskiej i tektoniki podłoża co powoduje istnienie strefy skał o mniejszej gęstości (Ryc. 1).[8] W okresie trzeciorzędu prawdopodobnie wzgórze to znajdowało się w strefie abrazyjnej działalności morza mioceńskiego. Działalność jego wód mogła spowodować powstanie osuwisk na powierzchni jednego z uskoków.

Ryc. 1 Uproszczony przekrój geologiczny przez wzgórze sandomierskie

Źródło: Mularz S., Rybicki S., Geologiczno-inżynierskie uwarunkowania deformacji terenu i szkód budowlanych w staromiejskiej dzielnicy Sandomierza, Przegląd Geologiczny, vol. 47, nr 12, 1999

Bezpośrednio nad utworami kambryjskimi w obrębie Starego Miasta występują utwory czwartorzędowe. Ich miąższość jest zmienna i składa się z następujących profili: nieciągłych pokryw deluwiów zwietrzeliny, gliny zwałowej, gliny staropleistoceńskie, serii piasków średnich, seria mułków zastoiskowych, seria utworów lessowych. Powierzchniowa warstwa lessu jest uformowana w formie nasypów z różnymi domieszkami: organicznymi, gleby itp.

Właściwości fizyczne lessów

Według definicji Maruszczaka less jest utworem węglanowym, charakteryzującym się plastycznością. Jego miąższość oscyluje w granicach 2-3 m, przeważnie ma barwę żółto-szarą. Podatny jest, pod wpływem wilgoci, nawodnienia, do osiadania. Głównym składnikiem jest frakcja pyłów średnich, wyselekcjonowanych głównie na skutek działalności eolicznej.

W stanie suchym posiada skłonności do pękania oraz powstawania pionowych obrywów. Pod wpływem wody i wilgoci skłonności te zanikają. Średnia wilgotność lessu jest różna na poszczególnych poziomach. W dolnych częściach wilgotność jest większa niż w warstwach przypowierzchniowych – różnica dochodzi nawet do 15%.Zróżnicowanie wilgotności waha się również sezonowo, co ma bezpośredni związek z różnicą w sezonowej ilości opadów atmosferycznych. Ma to wpływ na wytrzymałość lessów, co skutkuje licznymi awariami budynków i urządzeń technicznych. Górny less, stanowiący podłoże dla fundamentów budowli, silnie reaguje na zmiany zawilgocenia. Powoduje to zmniejszenie wytrzymałości i zwiększenie deformacji lessu.

Czynniki zagrażające Staremu Miastu

Zabytkowa dzielnica Starego Miasta położona jest w krańcowej strefie Wyżyny Sandomierskiej. Otoczona jest z trzech stron wysokimi skarpami. Już od czasów historycznych notuje się występowanie zapadlisk, spękań budynków, obsuwania się skarp na skutek podmywania przez wody z Wisły oraz awarii wodno-kanalizacyjnych (Ryc. 2).Wszystkie te zjawiska związane są bezpośrednio z niekorzystnymi warunkami lessowego podłoża, które posiada małą odporność na zmiany zawilgocenia i działalność wód. Kolejnym czynnikiem jest istnienie podziemnych wyrobisk, lochów, korytarzy wybudowanych przez człowieka. Istnieją również formy przyrodnicze: kawerny i kanały powstające na skutek awarii sieci wodociągów i kanalizacji. Również niewłaściwe odprowadzanie wód opadowych powoduje powstanie tych form. Zapadanie się wyżej wymienionych form skutkuje powstaniem groźnych awarii budowlanych.

Ryc. 2 Przykład spękania związanych z niestabilnością gruntu

Źródło: Inwentaryzacja fotograficzna, stan do września 1969 r., Pracownie Konserwacji Zabytków, Pierzeja zachodnia ul. Basztowej

Na omawianym obszarze dochodzi do rozwijania się przypowierzchniowych ruchów masowych. Wysoka porowatość lessów wraz z działalnością wody powoduje uaktywnienie się procesów deformacyjnych. Powodem takich szkód mogą być wadliwe działanie rynien deszczowych, źle zaprojektowana i nieszczelna sieć kanalizacyjna, brak szczelnej nawierzchni itp. Na terenie Starego Miasta i najbliżej okolicy dominują osuwiska mało aktywne, mające charakter cykliczny. Przykładem może być osuwisko uaktywnione 28 grudnia 1989 roku na skarpie od strony ul. Browarnej (Ryc. 3). Sandomierz jest gęsto zaludniony oraz zagospodarowany co powoduje, że nawet najmniejsze ruchy masowe mogą wywołać zagrożenie dla ludzi i infrastruktury technicznej.

Ryc. 3 Uaktywnione osuwisko przy ul. Browarnej w Sandomierzu

Źródło: Urząd Miasta w Sandomierzu

Metody zabezpieczeń i plany na przyszłość

W 1964 roku rozpoczęto akcję zabezpieczająco-ratunkową dzielnicy staromiejskiej. Specjaliści z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie opracowali kompleksową metodę zabezpieczania miasta. Były to metody zarówno górnicze, jak i budowlane. Rozpoczęto zabezpieczanie podziemnych części obiektów (likwidacja wyrobisk) a następnie przystąpiono do zabezpieczania części nadziemnych wraz z ich odbudową i rewaloryzacją. Zabezpieczono i stworzono nowe odwodnienia powierzchniowe wraz z wymianą sieci wodociągowo-kanalizacyjnej (Ryc. 4). Wymiana tych sieci polegała na ułożeniu w dnie wykopu płyty żelbetonowej o przekroju zamkniętym. Na jej dnie układano rurę wodociągową. Stworzono również poprzeczne przegrody, z których wychodziła rurka na powierzchnię ulicy. W razie awarii woda wydostawała się na ulicę sygnalizując miejsce problemu. Ulepszono również rozwiązania kratek kanalizacyjnych oraz studzienek, które nie były przystosowane do funkcjonowania na gruncie lessowym. Dokonano uporządkowania odwodnienia przypowierzchniowego: podłączono spływającą wodę z rynien do kanalizacji zbiorczej.

Ryc. 4 Naprawa i budowa nowej sieci wodociągowo-kanalizacyjnej w obrębie starego miasta

Źródło: Urząd Miasta w Sandomierzu

Prace objęły również zabezpieczenie i wzmocnienie fundamentów budynków. Były one w złym stanie m.in. ze względu na dokonywane nadbudowy w minionych latach. Zasypując wyrobiska oraz wzmacniając stropy piwnic, tworząc obudowy ceglane bądź w szczególnych przypadkach opaski betonowe, stworzono sieć połączonych piwnic dając w 1977 roku początek funkcjonowania Podziemnej Trasy Turystycznej.

Powstała również sieć reperów – punktów pomiarowych – mających na celu ocenienie deformacji terenu.

Po ukończeniu akcji ratunkowej dochodziło do awarii sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, zapadnia się terenu a nawet osuwisk dużej powierzchni skarpy. Związane było to z nieodpowiednią konserwacją (a nawet jej brakiem) urządzeń mających na celu odprowadzanie i doprowadzanie wody (Ryc. 5)

Ryc. 5 Awaria wodociągowa w grudniu 2007 roku – fragment zalanej Trasy Turystycznej

Źródło: Urząd Miasta w Sandomierzu

Remont całej infrastruktury wodociągowej pochodzącej z lat 70 ujęto w projekcje „Ochrona i zabezpieczenie wzgórza staromiejskiego”. Ma on się rozpocząć latem 2011 roku i obejmie swym zakresem wymianę podziemnej części infrastruktury wodociągowo-kanalizacyjnej oraz zmianę zagospodarowania terenu objętego w opracowaniu.

Podsumowanie

Obszar Starego Miasta w Sandomierzu, otoczony z trzech stron skarpami o wysokości 20 – 50 metrów, charakteryzuje się niekorzystnymi warunkami pod zabudowę. Częste są awarie sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, pomimo akcji ratunkowej rozpoczętej w latach 70 XX wieku. Fundamenty obiektów zlokalizowanych w tej dzielnicy położone są na podłożu lessowym. Zmiany zawilgocenia zmieniają parametry wytrzymałościowe tej warstwy. Kolejnym czynnikiem powodującym tworzenie się zapadlisk i katastrof budowlanych jest obecność piwnic, lochów, korytarzy, których nie zlokalizowano i zabezpieczono w czasie prac ratowniczych.

Istnienie wysokich skarp o nachyleniu 15-30^o powoduje wysoką podatność na deformację. Związane jest to z okresowymi zmianami zawilgocenia lessów wodą, co z kolei powoduje zmianę cech wytrzymałościowo-deformacyjnych gruntów. Z tego powodu dochodzi do licznych awarii wodociągowo – kanalizacyjnych i spękań budynków.

Jedynym możliwym rozwiązaniem w celu ograniczenia awarii i uszkodzeń budowlanych jest wymiana i odpowiednia konserwacja całej sieci przesyłania wody i jej odprowadzania. Należy ją odpowiednio dostosować do panujących warunków geologicznych tj. sieć musi być odporna na nagłe deformacje terenu, musi się charakteryzować wysokim stopniem szczelności. Woda opadowa powinna być bezpośrednio zbierana przez rynny i studzienki kanalizacyjne do głównej sieci.

Jeżeli władze miasta nie zaczną przywiązywać większej uwagi do istniejącego zagrożenia może dojść do katastrofy – na skutek ruchów masowych zabudowania najbliżej skarp mogą zsunąć się w dół po skarpie, mogą powstać głębokie zapadliska, budynki mogą ulec popękaniu, a w konsekwencji zawaleniu.

Literatura:

Beiersdorf Z., Wstępna notatka dokumentacyjna dotycząca zabudowy przyrynkowej
w Sandomierzu, Kraków 1969

Bielecka M., Tło geologiczne problemów budowlanych Sandomierza i jego okolic, Przegląd Geologiczny 15, 1967

Borecka A., Kaczmarczyk R., Geologiczno-inżynierska ocena zagrożeń osuwiskowych
w utworach lessowych południowo-wschodniej Polski, Geologos 11, 2007

Buliński M., Monografia Sandomierza, Sandomierz 1879

Frankowski Z., Wpływ litogenezy na fizyczno-mechaniczne właściwości lessów określane metodami polowymi, Przegląd Geologiczny nr. 20

http://www.sandomierskie.com/Sandomierz/zabytki/trasa_podziemna/trasa_podziemna.htm

Ilcewicz-Stefaniuk D., Stefaniuk M., Procesy osuwiskowe w dolinie Wisły, Geologos 11, 2007

Klich R., Orłowski W., Dokumentacja geologiczno-inżynierska dla projektu wstępnego uporządkowania i zabezpieczenia skarp w otoczeniu staromiejskiej dzielnicy Sandomierza, Kraków 1968

Maruszczak H., Definicja i klasyfikacja lessów oraz utworów lessopodobnych, Przegląd geologiczny 48, 2000

Pietraszewski J., Przewodnik po Sandomierzu i okolicy, Sandomierz 1919

Pożaryski W., Tomczyk H., Przekrój geologiczny przez Polskę południowo-wschodnią, Przegląd Geologiczny 41, 1993

Projekt budowlany przebudowy infrastruktury technicznej zespołu staromiejskiego
w Sandomierzu, Autorska Pracownia architektury CAD SP. Z.O.O., tom 1, Warszawa, 2007

Samsonowicz H., Dzieje Sandomierza, Warszawa 1993

Strzelecki Zbigniew i in., Miasta które mogły zginąć, Warszawa 1976

Wójcik T., Remonty zabytkowych budynków kościelnych w Sandomierzu za rządów bpa Piotra Gołębiowskiego, Sandomierz 1982

Autor artykułu:

Bartłomiej Noga

Student II roku SUM Geografii

Studenckie Koło Naukowe Krajoznawców

Uniwersytet Humanistyczno- Przyrodniczy

Jana Kochanowskiego w Kielcach

Grunwald pokonany w Sandomierzu

2011-12-04T20:45:00.000+01:00

Dotychczasowy lider tabeli - Grunwald Ruda Śląska, okazał się za słaby, zostawiając cenne dla Wiślaków punkty w Sandomierzu. Nasi szczypiorniści pokonali gości 27:22 (14:11). Dla Sandomierzan jest to bardzo ważne zwycięstwo, po dwóch przegranych z rzędu w końcu zdobyli punkty, zbliżając się tym samym do najwyższych miejsc w tabeli. Najwięcej punktów dla Sandomierzan zdobyli Paweł Kwiatkowski (7), Marcin Ogrodnik (6) oraz Kamil Zawada (5).

www.sprwisla.pl

Szansa na punkty dla sandomierskich szczypiornistów?

2011-12-03T14:47:00.000+01:00

Piłkarze ręczni Wisły Sandomierz w niedzielę 4 grudnia 2011 o godzinie 15.00 przed własną publicznością zmierzą się z Grunwaldem Ruda Śląska. Najważniejszym celem naszej drużyny będzie przełamanie fatalnej passy dwóch kolejnych spotkań bez zwycięstwa. Zdobycie dwóch punktów w niedzielę wcale nie będzie takie proste. Do Sandomierza przyjeżdża bowiem lider tabeli, a zarazem spadkowicz z pierwszej ligi – Grunwald Ruda Śląska. Mecz ten będzie ważny dla obydwu drużyn - będzie zacięty od pierwszej do ostatniej minuty.

Więcej informacji na stronie www.sprwisla.pl

Mocne rockowe uderzenie w sandomierskim Lapidarium

2011-12-03T10:05:00.000+01:00

Grudniowe promocje w sandomierskiej Księgarni Literackiej

2011-12-02T16:19:00.000+01:00

Księgarnia Literacka imienia Sióstr Chodakowskich w Sandomierzu przygotowała dla swoich klientów wyjątkową, świąteczną promocję. Tylko w grudniu. Tylko w Księgarni Literackiej, 20% rabatu na ponad 200 tytułów książek. Świąteczna promocja trwać będzie do wyczerpania zapasów, dlatego WSTĄP, WYBIERZ i PRZEKONAJ SIĘ.

Moje Sandomierskie poleca !!!

Więcej na stronie: http://www.ksiegarnia-sandomierz.pl/

Promocja "Ziarna Prawdy" i spotkanie z autorem .........w Warszawie

2011-11-21T08:43:00.000+01:00

W środę 23 listopada o godzinie 19.00 w warszawskim "Skwerze" przy Krakowskim Przedmieściu 60A, odbędzie się promocja i spotkanie z Zygmuntem Miłoszewskim - autorem głośnej książki "Ziarno prawdy". Czytelnikom bloga nie muszę chyba przybliżać tematu - każdy Sandomierzanin doskonale wie o jaką książkę chodzi. Spotkanie poprowadzi Marcin Meller.

Wszystkich Sandomierzan (i nie tylko) przebywających w tym czasie w stolicy, serdecznie zapraszamy na spotkanie. P.S. z nieoficjalnych informacja wiemy również, iż w niedalekiej przyszłości podobne spotkanie odbędzie się również w Sandomierzu.

Sezon łyżwiarski w Sandomierzu czas zacząć?

2011-11-20T12:46:00.001+01:00

W dniu dzisiejszym (20 listopada 2011) otrzymałem maila od jednego z sandomierskich miłośników łyżwiarstwa. Poprosił mnie o pomoc w ustaleniu terminu otwarcia sztucznego lodowiska na Orliku przy SP nr 1 w Sandomierzu. Prośbę skierował do mnie, bo jak twierdzi wielokrotne próby ustalenia czegokolwiek drogą oficjalną zawiodły. Spełniam zatem prośbę czytelnika i poniżej zamieszczam treść jego listu. Każdego kto wie coś w tym temacie proszę o kontakt.

Treść listu:

W imieniu sandomierskich miłośników łyżwiarstwa zwracam się do Pana z prośbą o pomoc w uzyskaniu informacji na temat lodowiska Biały Orlik przy SP1 w Sandomierzu.

Temperatura na dworze utrzymuje się w granicach 4 st. Celsjusza, co jest wystarczające aby lodowisko się nie roztopiło, ponieważ jest ono sztucznie chłodzone i może działać w temp. do 10 st. Celsjusza.

Sandomierskie władze nic nie wiedza na ten temat, SP1 też. Wraz z kolegami (miłośnikami łyżwiarstwa) wykonaliśmy wiele telefonów i za każdym razem otrzymywaliśmy informację, że musimy się skontaktować z kim innym lub że jest jeszcze za ciepło.

W kilku polskich miastach te lodowiska działają już od dwóch tygodni. Sandomierskie władze jak zwykle potrzebują dużo więcej czasu na obudzenie się.

Prosimy o pomoc w uzyskaniu informacji kiedy lodowisko zostanie otwarte i o próbę przyspieszenia tego procesu.

podpisano

reprezentant sandomierskich miłośników łyżwiarstwa

ps. mam nadzieję, że ten wspólnymi siłami (wszystkich czytelników strony) uda nam się coś więcej ustalić. Jeśli ktoś z Was coś wie prosimy o kontakt: komentarz poniżej lub mail na adres moje.sandomierskie@gmail.com

O Sandomierskim połączeniu kolejowym w........... stołecznym Metrze

2011-11-20T09:16:00.004+01:00

W weekendowym numerze gazety "Metro" (wydanie stołeczne) ukazała się notatka dotycząca przywrócenia połączenia pasażerskiego pomiędzy Sandomierzem a Warszawą. Teraz przydałoby się aby władze Sandomierza wykorzystały ten fakt wizerunkowo i na grudniową inaugurację połączeń przygotowały odpowiednie materiały informacyjne dla turystów jak i mieszkańców Sandomierza.

ps. nie straćmy tej szansy - od tego połączenie zależy bowiem przyszłośc kolejnych m.in expresu relacji Rzeszów-Warszawa przez Sandomierz.

31. numer Zeszytów Sandomierskich

2011-11-18T10:02:00.002+01:00

Ukazal się 31. numer "Zeszytów Sandomierskich". Podobnie jak w poprzednich numerach, tak i w tym jest mnóstwo interesujących artykułów związanych z Sandomierzem. Czasopismo wydawane jest przez Towarzystwo Naukowe Sandomierskie. Wszystkich miłosników Sandomeirszczyzny gorąco zachęcam do lektury tego wydawnictwa.

W numerze m.in.:

Tomisław Giergiel, Ornamenta północnej ściany prezbiterium katedry.

Bogdan Patryn, Głownia szabli „staszówki" z XVIII w.

Jerzy Zub, Z dziejów kościołów w Połańcu. Marek Lis, Bitwa o Sandomierz we wrześniu 1914.

Urszula Stępień, Co skrywała korona Matki Bożej Ostrobramskiej?

Ks. Albert Warso, Współpraca w służbie Kościołowi — bp M. Ryx i bp R Kubicki.

Janusz Kamocki, Młodzież Wielkiej Polski w Sandomierzu.

Tadeusz Banaszek, Działalność 2 batalionu saperów w woj. kieleckim 1945-1955.

Ks. Wiesław Wilk, 20 lat działalności sandomierskiego KIK-u.

Ks. Stanisław Kowalczyk, Sługa Boży ks. Wincenty Granat.

Marek Florek, Jeszcze o romańskich nagrobkach.

Anna Jączek i Monika Bajkao najnowszych odkryciach archeologicznych w Sandomierzu.

Urszula Stępień, Obraz Łukasza Orłowskiego.

Jerzy Władysław Więckowski i Krzysztof Burek o Stanisławie Szwarcu-Bro-nikowskim (1917-2010).

Ewa Bajkowska, Gołębie.

Konstanty Pieńkosz o książce ks. bp. Krzysztofa Nitkiewicza.

Kronika.

Nowości wydawnicze.

Materiały do bibliografii Sandomierszczyzny (część XXVIII).

Sandomierscy piłkarze ręczni pną się coraz wyżej

2011-11-14T21:14:00.000+01:00

W minioną sobotę 12 listopada, piłkarze ręczni SPR Wisła Sandomierz odnieśli kolejne, szóste zwycięstwo w sezonie 2011/12, pokonująć na własnym parkiecie MOSiR Arcom Bochnia 40:28 (20:14. Kolejne zwycięstwo pozwoliło Sandomierzanom po 8. kolejkach tego sezonu zająć pozycję wicelidera tabeli w II lidzie IV grupie piłkarzy ręcznych.Tak wysoka wygrana to dowód na to, że drużyna z Sandomierza jest jedną z najbardziej liczących się w swojej grupie i jest głównym pretendentem do awansu na zaplecze ekstraklasy na kolejny sezon. Już w najbliższa sobotę przez Wiślakami jednak prawdziwy sprawdzian - na wyjeździe zagrają z doskonale spisującymi się w tym sezonie zawodnikami z Tarnowa. Trzymamy kciuki za Naszych szczypiornistów - łatwo nie będzie, ale wierzymy w zwycięstwo.

Jest nowy rozkład jazdy - od 11 grudnia pociągi pasażerskie w Sandomierzu !!!

2011-11-13T16:53:00.001+01:00

To już pewne - od 11 grudnia Sandomierz będzie miał regularne połączenia kolejowe. PKP opublikowało właśnie nowy rozkład jazdy, który będzie obowiązywał od 11 grudnia 2011 roku prawie do końca 2012 roku. Narazie wprawdzie będzie to jedno połączenie TLK - rano o 7:42 do Skarżyska, wieczorem o 20:11 do Przemyśla, ale od czegoś po kilkuletniej przerwie trzeba zacząć. To bardzo ważny krok ku przywróceniu regularnych połączeń kolejowych z innymi miastami w Polsce. Miejmy nadzieję, że za rok będziemy się cieszyć z kolejnych połączeń kolejowych a Sandomierz na stałe wróci na kolejową mapę Polski.

W tym momencie bardzo ważne jest jak największe "wypromowanie" nowego połączenia wśród mieszkańców Sandomierza. Fakt, daleko tym pociągiem nie dojedziemy, ale uważam że jest to bardzo ważny i decydujący krok do tego aby PKP uruchamiało przez Sandomierz kolejne połączenia kolejowe. Duża rola spoczywa tutaj na władzach samorządowych, które właśnie teraz powinny fakt uzyskania nowego połączenia wykorzystać do jak największego lobbowania nad remontem dworca kolejowego co z pewnością w niedalekiej przyszłości zaowocuje kolejnymi połączeniami kolejowymi.

Poniżej znajdują się wycinki z rozkładów jazdy z godzinami kursowania pociągu przez Sandomierz.

Sandomierscy Żydzi przez VII wieków współtworzyli nasze miasto – recenzja książki „Cmentarze Żydowskie w Sandomierzu”.

2011-11-13T15:57:00.000+01:00

Z dużym zainteresowaniem przyjąłem informację o wydaniu przez wydawnictwo Armoryka publikacji „Cmentarze żydowskie w Sandomierzu”. Z jeszcze większą ciekawością z uwagą przeczytałem tę książkę. Dzięki niej odkryłem nieznany mi dotychczas fragment historii miasta Sandomierza tzn. dzieje tutejszej Gminy Żydowskiej, która z nadwiślańskim miastem związana była nierozerwalnie od czasów Kazimierza Wielkiego aż do II wojny światowej. Dziś po społeczności żydowskiej w Sandomierzu nie ma praktycznie żadnych materialnych śladów – publikacja ta jest zatem jednym z niewielu świadectw niezwykle bogatej, wielowiekowej historii sandomierskich Żydów, którzy mieli istotny wpływ na dzieje i rozwój miasta.

„Cmentarze żydowskie w Sandomierzu” to obszerna, bo blisko 400 stronicowa monografia, jako pierwsza tak szczegółowo podejmująca temat historii sandomierskich Żydów ze szczególnym uwzględnieniem dwóch cmentarzy tzw. starego i nowego kirkutu, które przez kilkaset lat były miejscem spoczynku mieszkańców sandomierskiej Gminy Żydowskiej.

Książka pod redakcją dr Piotra Sławińskiego, zawiera opracowania autorstwa Anety Krzywickiej, Piotra Sławińskiego i Andrzeja Trzcińskiego. Punktem wyjścia do napisania tej monografii była praca magisterska podejmująca temat sandomierskich kirkutów, napisana w 1998 roku przez Anetę Krzywicką, pod kierunkiem dr hab. Andrzeja Trzcińskiego.

Bez wątpienia jest to książka naukowa, powstała w oparciu i liczne materiały źródłowe, historyczne, wykopaliska archeologiczne etc. Jednak bardzo przystępny język i układ książki sprawiają, że czyta się ją jak „dobrą książkę historyczną”. Książka, nie zawiera trudnych, naukowych terminów, które w jakikolwiek sposób utrudniałyby przyswojenie treści przez osoby nie związane z tematem.

Książkę można podzielić na dwie części: opisową historyczną oraz inwentaryzacyjną. W pierwszej części autorzy monografii przybliżają czytelnikowi bardzo bogatą, wielowiekową historię sandomierskiej Gminy Żydowskiej – mało kto wie bowiem, że Sandomierz był jednym z najstarszych ośrodków osadnictwa żydowskiego na ziemiach polskich. Przez wieki Chrześcijanie i Żydzi współtworzyli historię Sandomierza, wspólnie wpływając na jego rozwój kulturowy, handlowy i polityczny. Jak w każdej lokalnej społeczności, tak i tu nie obyło się bez konfliktów – w XVII wieku np. sandomierscy Żydzi oskarżani byli m.in. o mordy rytualne, do których rzekomo porywali i zabijali sandomierskie dzieci (pierwsza udokumentowany konflikt na tym tle miał miejsce w 1628 roku). Konflikty nie kończyły się jedynie na oskarżeniach – kilkukrotnie dochodziło do plądrowania i niszczenia synagogi i domów Żydów zamieszkałych w znacznej części w obrębie dzisiejszej ulicy Żydowskiej na Starym mieście. Mimo wielu konfliktów i antagonizmów pomiędzy Chrześcijanami a Żydami, obydwie społeczności były niejako zależne od siebie i przez wieki wspólnie handlowo, społecznie i kulturowo współistniały.

Pierwszą część książki zamyka obszerny rozdział pt „Dzieje i przestrzenna organizacja cmentarzy”, w której Piotr Sławiński w oparciu o liczne badania i materiały źródłowe, opisuje historię i lokalizację tzw. starego i nowego kirkutu w Sandomierzu. W przypadku „starego kirkutu”, który zapewne od połowy XIV wieku istniał u zbiegu dzisiejszej ulicy Tatarskiej i Podwale, jest wiele niepotwierdzonych i niepewnych informacji. Badania archeologiczne oraz źródłowe materiały historyczne, nie pozwalają znaleźć odpowiedzi na wszystkie pytania. Pewne jest, że kirkut w tym miejscu istniał nieprzerwanie przynajmniej od wspomnianego XIV wieku aż do pierwszej połowy XIX wieku, kiedy to w 1830 roku założono tzw. „nowy kirkut”.

Po starym kirkucie do dziś nie zachowały się praktycznie żadne materialne dowody, poza kilkoma pochówkami odkrytymi kilkanaście lat temu podczas budowy parkingu przy hotelu Sandomiria oraz XIX wiecznymi macewami, które na bieżąco przy ich ud okrywaniu przez lata przenoszono na „nowy kirkut”. To m.in. właśnie z tych macew w 1948 roku przy ulicy Suchej w Sandomierzu wzniesiono pomnik w kształcie piramidy poświęcony pomordowanym w czasie II wojny światowej Żydom z Sandomierza i okolicy. Ten pomnik-lapidarium to praktycznie jedyny materialny dowód na istnienie w jego miejscu „nowego kirkutu” oraz upamiętnienie wielowiekowej, jakże bogatej tradycji żydowskiej, która miała bardzo istotny wpływ na dzieje Naszego miasta.

Druga część książki to niezwykle szczegółowa inwentaryzacja blisko 150 macew z kirkutu przy ulicy Suchej w Sandomierzu. Każda z opisywanych płyt została zbadana pod kątem budulca, symboliki, treści oraz jej stanu zachowania. Ponadto wszystkie hebrajskie napisy, które oczywiście udało się odczytać zostały przetłumaczone na język polski.

Książka jest warta polecenia wszystkim miłośnikom historii Sandomierza oraz wszystkim tym, którzy interesują się dziejami społeczności żydowskiej w Polsce. Sandomierz i jego historia przez ponad VII wieków związany był ze społecznością wyznania mojżeszowego co nie pozostaje bez znaczenia zarówno dla badaczy dziejów Sandomierza oraz wszystkich zainteresowanych tematem „judaica”.

Autor: Andrzej Trzciński, Piotr Sławiński, Aneta Krzywicka Recenzent naukowy: prof. dr hab. Feliks Kiryk Seria: Biblioteka Tradycji Sandomierskiej Nr 8 Oprawa: Miękka Format: 14,5 x 20,5 cm Ilość stron: 382 ISBN: 978-83-62661-27-5 Cena: 45 zł

Książkę można kupić:

na stronie internetowej wydawnictwa Armoryka: www.armoryka.pl
w Księgarni Literackiej w Sandomierzu przy ulicy Sokolnickiego 2: www.ksiegarnia-sandomierz.pl

W każdej legendzie tkwi „Ziarno prawdy” – recenzja książki Zygmunta Miłoszewskiego

2011-11-02T21:07:00.000+01:00

„Ziarno prawdy” Zygmunta Miłoszewskiego to kontynuacja bestsellerowego kryminału „Uwikłanie”. Główny bohater – prokurator Teodor Szacki to doświadczony zawodowo i życiowo mężczyzna, który z Warszawy (w „Uwikłaniu”) przenosi się (a właściwie zostaje przeniesiony) do Sandomierza (w „Ziarnie Prawdy”). Serialowemu „Ojcu Mateuszowi” przybył tym samym „konkurent” w rozwiązywaniu zagadek kryminalnych – tak uszczypliwie komentuje się głównego bohatera najnowszego kryminału Miłoszewskiego.

Szczerze mówiąc, jednym z głównych powodów dla których sięgnąłem po tę książkę był fakt, iż Miłoszewski jej fabułę osadził w moim rodzinnym mieście – Sandomierzu. „Co za pieprzona dziura…” – jak widać początki pobytu Szackiego w Sandomierzu nie były zbyt miłe, ale im dłużej tu przebywał tym bardziej mu się tu podobało, do tego stopnia że „ta pieprzona dziura” stała się dla niego jednym z najpiękniejszych miejsc w Polsce. Chyba każdy kto kiedykolwiek odwiedził Sandomierz z pewnością zgodzi się ze słowami Szackiego, że „nie ma chyba w Polsce lepszego miejsca na wypicie kufla zimnego piwa, niż ocieniony kasztanami taras Kordegardy” (dla niewtajemniczonych – knajpki na Rynku Starego Miasta w Sandomierzu).

Szacki przybył do Sandomierza wiosną 2009 roku. W kilka dni po jego przyjeździe nieopodal dawnej synagogi zostaje odnalezione zmasakrowane ciało sandomierskiej działaczki, cieszącej się wśród lokalnej społeczności szacunkiem i poważaniem. Przy zwłokach zostaje znaleziony nóż, który jak się okazuje służy Żydom do rytualnego uboju zwierząt. Przedmiot ten, jak i kolejne odnalezione kilka dni później na terenie Sandomierza zwłoki sugerują, że sprawcą może być seryjny morderca a podłożem tych ohydnych zbrodni wątek antysemicki.

Wątek antysemicki jest w historii Sandomierza jedną z tych kart, o których wolałoby się głośno nie mówić. Wielokrotne oskarżenia w XVII wieku o mordy rytualne czynione przez Żydów na sandomierskich dzieciach odbiły się echem na kolejne setki lat. Ważnym elementem układanki Szackiego jest wiszący w sandomierskiej katedrze (od 2 000 roku ze względu na budzące kontrowersje zasłonięty) XVII-wieczny obraz przedstawiający scenę wspomnianego mordu rytualnego. Jednak im bliżej rozwiązania zagadki tajemniczych morderstw, tym w głowie Szackiego rodzi się coraz więcej pytań – kolejne elementy układanki, które początkowo pasowały do siebie, teraz rodzą coraz więcej pytań i wątpliwości – śledztwo przyjmuje zaskakująco odmienny od pierwotnego obrót spraw. Nie będę zdradzał wszystkich szczegółów i zabierał przyjemności czytania „Ziarna prawdy” tym, którzy jeszcze po nią nie sięgnęli……..a warto bo książka trzyma w napięciu od pierwszej do ostatniej strony.

„Ziarno prawdy” to nie tylko doskonały kryminał, ale także (a może przede wszystkim) oryginalny przewodnik po współczesnym Sandomierzu. Opisywane w książce miejsca takie jak ulice, knajpki czy budynki w większości mają swoje odpowiedniki w realnym Sandomierzu. Oczywiście, jak na końcu zaznacza autor, nie można brać wszystkiego dosłownie – trzeba brać poprawkę na tzw. fikcje literacką.

Wokół książki, szczególnie w Sandomierzu, zrodziło się wiele kontrowersji – słowa najwyższego uznania dla kunsztu pisarskiego Miłoszewskiego przeplatają się z największą krytyką i oskarżeniami autora o rzekome oczernianie Sandomierza i jego mieszkańców. „Psy na książce” wieszają również władze Sandomierza, które (przed premierą hołubiące Miłoszewskiego i jego książkę) wycofały się z wszelkiej promocji „Ziarna prawdy”, odcinając się zupełnie od książki i osoby autora – paradoksalnie swoim krokiem, zwiększając zainteresowanie książką wśród czytelników.

Całe zamieszanie i dyskusje wokół książki sprawiły, że w ciągu kilku dni po premierze „Ziarno prawdy” trafiło na krajowe listy bestsellerów, stając się jednym z najpopularniejszych kryminałów polskich 2011 roku. W Sandomierzu (z powodu miejsca akcji, mieście najbardziej zainteresowanym książką) w „Księgarni Literackiej” przy Sokolnickiego 2, każdego dnia sprzedaje się po kilkanaście egzemplarzy książki. Mówi się o niej w autobusie, na ulicy, u fryzjera, wśród znajomych – jednym słowem Ziarno prawdy jest jak Facebook „Jeśli nie czytałeś najnowszej książki Miłoszewskiego to po prostu nie istniejesz”.

Filmowa ekipa "Ojca Mateusza" znowu w Sandomierzu

2011-11-02T09:30:00.001+01:00

Zdjęcia do kolejnych odcinków serialu "Ojciec Mateusz" kręcone będą od 3 do 8 listopada br. Widzowie po raz kolejny będą mogli zobaczyć najpiękniejsze zakątki sandomierskiej Starówki, bowiem ujęcia realizowane będą w okolicach Rynku, Ratusza, Kamienicy Oleśnickich, Urzędu Miejskiego, przed Bazyliką Katedralną, a także na ulicy Żydowskiej i Opatowskiej.

Na planie filmowym pojawią się między innymi: Artur Żmijewski, Piotr Polk, Michał Piela, Tamara Arciuch, Rafał Cieszyński, Eryk Lubos.

Pomoc w realizacji serialu na terenie Sandomierza okazuje już tradycyjnie Urząd Miejski w Sandomierzu.

Źródło: www.sandomierz.pl

...dla ratowania sandomierskich zabytkowych cmentarzy

2011-10-31T09:20:00.000+01:00

Już jutro 1.listopada - dzień w którym większość z Nas odwiedza groby swoich bliskich. Tego dnia również na wielu cmentarzach zbierane są pieniądze na renowację zabytkowych cmentarzy. Wiele osób nie wie, że znajdujący się w Sandomierzu Cmentarz Katedralny, jest jedną z najstarszych nekropolii w Polsce. W maju b.r na łamach Moje Sandomierskie opublikowałem artykuł "Cmentarz Katedralny w Sandomierzu". Na wielu sandomierskich cmentarzach, w dniu 1. listopada zbierane będą pieniądze na ratowanie i renowację zabytkowych nagrobków Cmentarza Katedralnego. Koordynatorem i organizatorem akcji jest Społeczny Komitet Odnowy Cmentarza katedralnego. Organizacja ta od kilkunastu lat, podczs kwest zbiera pieniądze, z których odnowiła wiele pięknych XVIII / XIX wiecznych nagrobków. Gorąco zachęcam wszystkich do wsparcia tej inicjatywy - nieprzekonanych zachęcam do spaceru do sandomierskim Cmentarzu Katedralnym, będącym nie tylko miejscem spoczynku setek ludzi, ale także miejscem gdzie znajduje się jeszcze wiele pięknych zabytkowych nagrobków, które należy ocalić od zapomnienia.

ps. korzystając z okazji przypominam również o materiale z 22 września 2011 roku pt "Ocalić od zapomnienia - XIX wieczny cmentarz we Wszechświętych".

Zadbaj o swoje serce - bezpłatne badania EKG w Sandomierzu

2011-10-25T15:38:00.000+02:00

Telemedycyna Polska S.A. zaprasza na akcję „Zadbaj o swoje serce!”. W niedzielę 30 października między godziną 10.00 a 18.00 czekamy na Ciebie w Galerii Sandomierz. Przyjdź zrobić bezpłatne badanie EKG i cholesterolu oraz zasięgnij porady lekarza specjalisty i dietetyka! Blog Moje Sandomierskie objał patronat medialny nad tym wydarzeniem.

W niedzielę 30 października 2011 roku w godzinach 10.00 – 18.00 w Galerii Sandomierz mieszczącej się w Sandomierzu przy ulicy Błonie 2 odbędzie się akcja bezpłatnych badań serca – będzie to pierwsza akcja w ramach 29 Edycji Małopolska-Podkarpacie Projektu „Zadbaj o swoje serce!”. Projekt ma charakter informacyjno – profilaktyczno – społeczny i jest całkowicie bezpłatny dla wszystkich, którzy chcą przebadać swoje serce.

Głównym celem akcji jest ułatwienie dostępu do lekarzy oraz profilaktyka kardiologiczno-dietetyczna w zakresie wykonywania badań EKG, badań cholesterolu, obliczania wskaźnika BMI, pomiaru ciśnienia, wskazań właściwej diety, zapobiegania nadciśnieniu tętniczemu i nadwadze. Pacjenci są również diagnozowani pod kątem stwierdzenia czynników ryzyka zachorowania na chorobę niedokrwienną serca oraz zawału mięśnia sercowego. Organizatorzy chcą uświadomić społeczeństwu, jak ważne są regularne badania oraz dbałość o własne zdrowie poprzez aktywny styl życia, który pomaga zapobiegać otyłości oraz innym chorobom tak silnie dotykającym nasze społeczeństwo.

Akcje organizowane są przez Telemedycynę Polską S.A. już od 2006 roku i obecnie projekt „Zadbaj o swoje serce!” jest największym projektem bezpłatnych badań serca w całej Polsce. Dzięki polskim firmom takim jak Olimp Labs (producent suplementów diety: Gold Omega 3 i Chela Mag B6), ZT Kruszwica (producent margaryny Benecol) oraz Uzdrowisko Rabka (organizator zdrowego wypoczynku z programem „wzmocnij serce”), które współpracują z nami współfinansując projekt „Zadbaj o swoje serce!” oraz mediom wspierającym nasze działania, pacjenci mogą bezpłatnie skorzystać z badań oraz konsultacji lekarskich i dietetycznych, uzyskując informacje na temat zdrowego stylu życia i odpowiednio zbilansowanej diety korzystnej dla ich stanu zdrowia. Patronami medialnymi 29 Edycji Małopolska-Podkarpacie są: TVP Kielce, dziennik Gazeta Wyborcza, Radio Leliwa, portale internetowe: Mojesandomierskie.pl, Rynekmedyczny.pl oraz Zdrowie.wieszjak.pl .

Na rok 2011 zaplanowana jest organizacja 35 akcji (Śląsk, Dolny Śląsk, Wielkopolska, Łódź, Warszawa, Małopolska), co daje blisko 70% niedziel w całym roku, podczas których zapewnimy bezpłatny dostęp do najlepszych specjalistów wszystkim zainteresowanym. Projekt „Zadbaj o swoje serce!” w 2011 roku realizujemy z jeszcze większym rozmachem, by jak najwięcej potrzebujących osób mogło skorzystać z naszych akcji. Całe przedsięwzięcie jest sfinansowane przez Sponsorów oraz Współorganizatorów, a nagłośnienie akcji jest możliwe dzięki Patronom Medialnym oraz wszystkim życzliwym Mediom.

Wieczór wspomnień o Stanisławie Szwarc-Bronikowskim

2011-10-23T21:29:00.000+02:00

Już w najbliższy czwartek 27 października 2011 roku o godzinie 17.00 w sandomierskim Zamku odbędzie się wyjątkowe spotkanie, podczas którego zaproszeni goście będą wspominać niezwykłą postać - pochodzącego z Sandomierszczyzny, podróżnika, publicystę i operatora filmowego - Stanisława Szwarc-Bronikowskiego. W spotkaniu zorganizowanym przez Muzeum Okręgowe udział weźmie Zofia Joanna Szwarc-Bronikowska – żona podróżnika oraz Cezary Łutowicz – sandomierski złotnik, wieloletni przyjaciel rodziny. Podczas spotkania, realizowanego w ramach cyklu Byli wśród nas, wyemitowany zostanie film Montania z 1973 r. w reżyserii Stanisława Szwarc-Bronikowskiego. ps. dla wszystkich miłośników podróży obecność obowiązkowa !!!

Stanisław Szwarc-Bronikowski - (ur. 1.03.1917 r. w Górkach koło Klimontowa jako Stanisław Szwarc, zm. 8.01.2010 r. w Warszawie) – polski publicysta, podróżnik, filmowiec. Ukończył Szkołę Powszechną w Klimontowie, Gimnazjum i Liceum w Mielcu oraz Gimnazjum w Sandomierzu (1936 r.).

Przez wszystkie lata swojego życia zawsze szedł po prąd, wyłamywał się ze schematów i osiągał zamierzone cele bez naginania własnych zasad. W trakcie realizowanych za własne pieniądze niezależnych wypraw wyreżyserował ponad setkę filmów i seriali popularnonaukowych, które emitowane były przez telewizje na całym świecie. Napisał też kilka książek. Był człowiekiem wybitnym, choć w szkole nie szło mu najlepiej.

Teledysk
Podróżowaniem i robieniem filmów zajął się – jak to często bywa – trochę przez przypadek. „W okresie stalinowskim byłem dwukrotnie więziony” – wspominał. „W 1956 roku na fali odwilży darowali mi życie. Mój adwokat powiedział, żebym jak najszybciej zgłosił się gdzieś do pracy. Zatrudniłem się więc w redakcji Dookoła Świata jako fotoreporter”.
Pierwszą wyprawą, jaką odbył, był wyjazd do Grecji z grupą pracowników naukowych. „Byłem tam jedynym dziennikarzem. Zrobiłem swój pierwszy film, właściwie teledysk. Tak to się zaczęło” – mówił. Zawód reportera bardzo mu odpowiadał, bo przez lata młodości i okupacji nie przywykł do systematycznej pracy.

Burzliwe lata
W młodości wiele czasu spędzał na długich pieszych wędrówkach po Górach Świętokrzyskich, do których pozostał mu ogromny sentyment. „To był taki rozśpiewany okres burzy i naporu” – wspominał. „A Góry Świętokrzyskie i Sandomierszczyzna były wtedy naprawdę piękne”.
Gdy miał 22 lata, wybuchła wojna. Od jej początku Stanisław Szwarc-Bronikowski aktywnie włączył się w walkę z okupantem w ramach ZWZ-AK. Od 1939 roku – najpierw w Klimontowie, a następnie w Sandomierzu – współredagował antyniemieckie pismo „Komunikat”. Został odznaczony Krzyżem Walecznych i Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari „Oprócz tego całą okupację spędziłem w siodle. Zupełnie się przez to odzwyczaiłem od uporządkowanego życia” – wspomina.
W latach 1945-1946 działał w antykomunistycznym podziemiu – w organizacji „Wolność i Niezawisłość”. Aresztowany w roku 1946 doświadczył piekła stalinowskich represji. Kilka kolejnych lat spędził w więzieniu. Koniec koszmaru nastąpił dopiero w 1956 roku.

Na własny rachunek

Niemal wszystkie swoje poważne przedsięwzięcia Stanisław Szwarc-Bronikowski zorganizował samodzielnie. Chociaż przez 35 lat (1960-1995) pracował dla Telewizji Polskiej, kręcąc dla niej filmy, nigdy nie był tam zatrudniony na etacie i nie korzystał z pomocy państwa. „Jeden raz dostałem delegację do Senegalu, by spotkać się tam z Leonidem Teligą, który w 1969 roku jako pierwszy Polak w historii samotnie opłynął Ziemię jachtem” – opowiadał. „Poza tym zawsze sam znajdowałem środki na wyprawy”.
W podróż dookoła świata wybrał się mając w kieszeni zaledwie 200 dolarów. Współpracował z Ligą Żeglugi Morskiej, z telewizjami z całego świata zawierał umowy na filmy, wyświadczał ludziom przysługi, a oni odwzajemniali mu się pomocą. Na Nową Gwineę zaproszony został przez polskich misjonarzy, a w Mongolii samowolnie odłączył się od grupy oficjeli i konno podróżował po całym kraju. Uważał, że jeśli się chce, to przyjaciół można znaleźć wszędzie. „Na Kubie byli tak zaskoczeni, że ktoś chce przejść szlak Fidela Castro po Sierra Maestra, że wszystko mi ułatwili” – śmiał się.

Kolekcjoner
W swych reportażach Szwarc-Bronikowski podejmował tematykę przyrodniczą, ekologiczną, etnograficzną, archeologiczną, paleontologiczną, geologiczną oraz religioznawczą. Unikał za to problematyki społecznej i politycznej, bo znacznie silniej ciągnęło go do natury niż do cywilizacji. Był na wszystkich kontynentach i zwiedził setki ciekawych miejsc. Najlepiej wspominał te wciąż dzikie i nieskalane przez człowieka: „Jeśli miałbym gdzieś wrócić, to do Amazonii. Tam jest inny świat, prawdziwe życie. Wszystko takie naturalne – wspaniałe i niepowtarzalne. Nigdzie indziej na świecie nie można obserwować, jak w ciągu zaledwie dwóch minut poczwarka zamienia się w przepięknego motyla”.
Przez wiele lat kolekcjonował przedmioty znalezione i kupione podczas podróży. To jego hobby. Swoje zbiory zdeponował w Muzeum Azji i Pacyfiku w Warszawie. W jego kolekcji znalazły się m.in. przypominające filc strzępki odzieży wykonanej z ubitej kory drzewnej z Ameryki Południowej, wiele odłamków skał i kamieni czy służące aborygenom do polowań bumerangi z XIX wieku (oryginalne, tzn. takie, które nie wracają). Ponadto mnóstwo motyli, które także były pasją Bronikowskiego.

Uznanie
Nigdy nie szukał popularności, a wręcz przed nią stronił. Do wszelkiej maści gwiazdorstwa i blichtru awersję ma tak silną, że – jak twierdzi jego żona – przez ostatnich czterdzieści lat udało się go jej zaciągnąć do kina najwyżej dwa razy. Popularność znalazła go jednak sama – biorąc pod uwagę to, jak dobre robił filmy, nie mogło być inaczej. Jego reportaże cieszyły się i cieszą wielkim uznaniem, czego wymiernym efektem były liczne nagrody, jakie za nie otrzymał, m. in. na festiwalach filmowych w La Chapelle-Vercour w 1988 r. oraz w Barcelonie rok później. Dostał też Grand Prix na festiwalu „Ekofilm ‘92” oraz Nagrodę Specjalną „Ekofilm ‘94”.
W 2008 roku część z ogromnego dorobku Bronikowskiego zrealizowanego dla Telewizji Polskiej ściągnął z archiwalnych półek i pokazał widzom Wojciech Cejrowski w swoim autorskim programie „Boso przez świat”. Okazało się, że te stare dokumenty, kręcone w nieco archaiczny dziś sposób, wciąż zaskakują świeżością spojrzenia, pomysłowością i głębią refleksji. Że mimo upływu czasu nadal są aktualne i interesujące.

Super Kolos
Znakomity reporter, pisarz i podróżnik był silnie związany z Kolosami i to od samego początku istnienia tej nagrody. Współtworzył pierwszy skład Kapituły i zasiadał w niej do roku 2003. W marcu 2004 roku, w Teatrze Miejskim im. Witolda Gombrowicza w Gdyni odebrał statuetkę Super Kolosa, którą przyznano mu za całokształt dorobku i osiągnięć, w szczególności zaś – jak sformułowano to w uzasadnieniu werdyktu – za „wędrowanie ku źródłom, ku poznaniu całości, ku syntezie”. Dwa lata później sam wręczał to wyróżnienie – z jego rąk odebrał je nieżyjący już dziś Kazimierz Kowalski, wybitny taternik, grotołaz i odkrywca. Na scenie Kolosów spotkało się wówczas dwóch wielkich ludzi.
Stanisław Szwarc-Bronikowski był członkiem wielu prestiżowych organizacji międzynarodowych, m.in. National Geographic Society oraz The Explorers Club.

Piotr Tomza

Biografia Stanisława Szwarc-Bronikowskiego pochodzi (za zgoda redakcji) z portalu www.kolosy.pl
Serdecznie dziękuję za udostępnienie.

ps. więcej informacji i zdjęć z podróży S. Szwarc-Bronikowskiego można znaleźć na stronie www.szwarcbronikowski

Interesujące odkrycie sandomierskich archeologów

2011-10-20T15:32:00.000+02:00

Podczas nadzorów archeologicznych nad pracami ziemnymi, prowadzonymi w związku z wymianą sieci wodociągowej i kanalizacyjnej w obrębie Starego Miasta w Sandomierzu, na ulicy Długosza, przy wschodniej skarpie Wzgórza Miejskiego odsłonięto fragmenty umocnień drewnianych lub drewniano-ziemnych, otaczających miasto we wczesnym średniowieczu, przed wybudowaniem murów miejskich.

Odkryte pozostałości składają się z dużych dębowych pali o średnicy 40-60 cm, ustawionych w rzędzie pionowo lub lekko skośnie w odległości od siebie około 1,5 m. Jeden ze słupów, prawdopodobnie okorowany, nosi wyraźne ślady obróbki w dolnej części, jeden był pierwotnie nieokorowany. Pozostałe dwa słupy są gorzej zachowane.

Na pale natrafiono na głębokości około 3,5 m od obecnej powierzchni nawierzchni, mniej więcej w środkowym odcinku ulicy Długosza, przy jej zachodnim skraju, bowiem pierwotnie wschodnia skarpa Wzgórza Miejskiego znajdowała się kilka metrów dalej niż obecnie (w stronę kulminacji wzgórza).

Jeden z pali w momencie odkrycia

Odkryte słupy są prawdopodobnie pozostałością wału, składającego się z podwójnej linii pionowych drewnianych pali, podtrzymujących ściany z dranic drewnianych. Przestrzeń pomiędzy rzędami słupów wypełniona była ziemią. Na podstawie obserwacji wykopów na ulicy Długosza z lat 80-tych XX wieku, gdzie natrafiono na podobne pozostałości, cofnięte jednak około 2-3 metry w głąb Wzgórza Miejskiego, przypuszcza się, że rząd odkrytych obecnie pali stanowił zewnętrzną część wału. Najprawdopodobniej odkryte relikty, podobne do znanych z dawniejszych odkryć przypadkowych i badań wykopaliskowych na ulicach Zamkowej, Żydowskiej i Długosza, stanowią pozostałość najstarszych, jeszcze drewniano-ziemnych umocnień miejskich Sandomierza, powstałych po lokacji miasta w 1286 roku. Zostały one zniszczone podczas najazdu litewskiego w 1349 roku i nigdy nie zostały odbudowane. Kilkanaście lat później, z inicjatywy króla Kazimierza Wielkiego rozpoczęto budowę ceglano-kamiennych miejskich murów, usytuowanych na zewnątrz linii starszych umocnień drewniano-ziemnych.

Drewniany pal podczas wydobywania z ziemi

Odkryte w 2001 roku na zachodniej skarpie Wzgórza Miejskiego, na ulicy Żydowskiej, podobne pale wydatowano metodą dendrochronologiczną – okazało się, że drzewa, z których je wykonano, zostały ścięte w początkach XIV wieku, najprawdopodobniej około 1320 roku. Tak też prawdopodobnie należałoby datować odkryte obecnie na ulicy Długosza elementy konstrukcji drewnianych wału. Aby to jednak potwierdzić konieczne jest wykonanie kolejnych analiz dendrochronologicznych prób drewna pobranych z odkrytych pali, co będzie możliwe dzięki temu, że drewniane relikty przetrwały pod ziemią kilkaset lat w dobrym stanie dzięki odpowiednim warunkom, przede wszystkim dużej wilgotności.

Drewniane pale - elementy wczesnośredniowiecznych umocnień obronnych wokół Sandomierza

Monika Bajka

Marek Florek

ps. Bardzo serdecznie dziękuję Pani Monice Bajce za przesłanie zdjęć i powyższego materiału - wzorem Pani Moniki, zachęcam innych do przesyłania materialów, które wzbogacą zasoby strony Moje Sandomierskie.

..."Fajny film dzisiaj widziałem"

2011-10-20T11:09:00.000+02:00

Mam dość dziwne przyzwyczajenie polegające na tym, że co kilka dni przeszukuję najróżniejsze portale internetowe pod kątem hasła "Sandomierz". Tak też było w dniu dzisiejszym - słuchając na You Tube muzyki postanowiłem zobaczyć co kryje się pod moim ulubionym hasłem. Warto było, bo od tej chwili stałem się fanem filmu o tajemniczym tytule "Rzepka" :). Grupa Sandomierzan, w ramach warsztatów, podczas Festiwalu Filmów Niezwykłych, "opowiedziała" znany wszystkim wiersz J. Tuwima "Rzepka" angażując w to mieszkańców Sandomierza. Powstał jedyny w swoim rodzaju, blisko 6 minutowy kolaż (bez obaw to nie jest błąd ortograficzny, chodzi o kolaż - termin używany w sztuce).....a film możecie zobaczyć poniżej. ps. czyż Sandomierzanie nie są wyjątkowi?

Pociąg pasażerski w Sandomierzu już po 10 grudnia 2011?

2011-10-19T20:08:00.000+02:00

W dniu dzisiejszym dostałem od znajomego dość zaskakującą informację,o tym iż rzekomo w Radiu Kielce podano, że jeszcze w tym roku w Sandomierzu będzie pierwsze od kilku lat regularne połączenie kolejowe. W nowym rozkładzie jazdy, po 10 grudnia, pociąg TLK relacji Przemyśl - Warszawa wschodnia ma jechać (i zatrzymywać się!) przez Sandomierz. Cały czas sprawdzam wiarygodność tej informacji, ale jeśli się ona potwierdzi będzie to naprawdę ogromny krok w przód jeśli chodzi o ratowanie sandomierskiej kolei.

Na wielu internetowych forach kolejowych rzeczywiście pojawia się informacja o tym, iż połączenie takie ma być. Przeszukując oficjalne strony internetowe polskiej kolei nie natrafiłem na potwierdzenie tego co pisze się na forach internetowych. Niemniej jednak wysłałem oficjalne zapytanie do rzecznika prasowego PKP S.A. z prośbą o oficjalną odpowiedź. Jak tylko dostanę informację zwrotną (a liczę na to, niezwłocznie napiszę o tym na blogu.

Trudno nie wierzyć zapowiedziom forumowiczów - pasjonatów kolei. Jeden z cytatów mówi, że "po 10 grudnia w nowym rozkładzie jazdy PKP Rzeszów będzie miał nowe połączenie ze stolicą przez Leżajsk Sandomierz i Skarżysko - Kamienną" (słowa z wrześniowej konferencji prasowej w Rzeszowie wiceministra infrastruktury A. Masela). Na konferencji wprawdzie padła podano informację o połączeniu z Rzeszowa, obecnie najświeższe mówią o TLK z Przemyśla.

Od kilkunastu miesięcy trwają bardzo intensywne prace modernizacyjne infrastruktury kolejowej na odcinku Skarżysko-Sandomierz. Wiele odcinków jest już zmodernizowana, praca przy pozostałych trwa. Oficjalne komunikaty prasowe mówią o tym iż od 2013 roku pociąg relacji Rzeszów-Warszawa przez Sandomierz, będzie pokonywał tę trasę w niespełna 4 godziny - maja mu to umożliwić modernizowane obecnie torowiska dostosowane do prędkości 120 km.

Bardziej dociekliwych zachęćam do lektury wątków m.in TUTAJ i TUTAJ.

ps. pamiętajmy oczywiście, że jeśli w/w połączenia rzeczywiście ruszy za kilka tygodni to niestety nie będziemy mogli na pociąg poczekać w poczekalni gdyż jest tam...dyskoteka. Ale lepszy rydz niż nic :).

Archiwum artykułów dotyczących sandomierskiej kolei z mojego bloga:

Już w sobotę derby świętokrzyskiego w piłce ręcznej

2011-10-18T20:20:00.007+02:00

Już w najbliższą sobotę 22 października sandomierscy szczypiorniści, będący po 5. kolejkach liderami tabeli, podejmą na własnym parkiecie Vive II Targi Kielce. Obecnie zajmują 11 pozycję w tabeli, ale mimo to mecz będzie bardzo zacięty i trudny dla obydwu drużyn - Sandomierzanie będą chcieli wygrać i umocnić się na pozycji lidera, Vive natomiast będzie chciało nadrobić bardzo słabo rozpoczęty sezon. Więcej informacji o meczu sandomierskich piłkarzach ręcznych a stronie www.sprwisla.pl

Jeżeli nie jesteś do końca przekonany czy warto przyjśc i kibicować sandomierskim piłkarzom ręcznym, proponuję obejrzeć fragment przedostatniego meczu Sandomierzan, w któym pewnie pokonali drużynę z Końskim 43:35 - obejrzyć a potem przyjdź na halę obejrzeć również interesująće widowisko sportowe.

Opatów zatrzymany w kadrze - rozmowa z założycielem Opatowskiej Grupy Fotograficznej

2011-10-17T08:59:00.001+02:00

Opatowska Grupa Fotograficzna to nieformalna grupa kilkorga zapaleńców, którzy promują Opatów.....zatrzymując go w kadrze swoich aparatów. Dla większości turystów Opatów to miasto, które można zwiedzić w przysłowiowe "pięć minut". OGF dzięki swoim fotografiom pokazuje, że jest zupełnie inaczej - Opatów i jego najbliższa okolica mają ogromny potencjał turystyczny. Zapraszam na rozmowę z Danielem Kordosem - założycielem Opatowskiej Grupy Fotograficznej.

Moje Sandomierskie: "Opatów w Kadrze" to wspólny projekt kilku pasjonatów fotografii, którzy stworzyli nieformalną grupę Opatowska Grupa Fotograficzna. Czy Waszym celem było przede wszystkim rozwijanie swojej pasji fotograficznej i krzewienie tego hobby czy tez może główny nacisk kładliście i kładziecie na promocję Opatowa?

Daniel Kordos: Naszym głównym założeniem jest krzewienie fotografii wśród mieszkańców Opatowa oraz promocja nie tylko Opatowa, ale całego regionu – przypomnę, że wśród członków naszej grupy mamy osoby z Ostrowca Świętokrzyskiego i okolic, Baćkowic, a nawet Sandomierza. Uważamy, że Opatów ma ciekawą historię, którą staramy się pokazać za pomocą fotografii. Swoją pasję fotograficzną rozwijamy poprzez wspólne fotograficzne wypady plenerowe oraz dyskusję na forum.

M.S: W ostatnich tygodniach a właściwie miesiącach Opatów coraz bardziej stawia na promocję miasta i regionu jako miejsca atrakcyjnego turystycznie. Dotychczas większość turystów "zaglądała" do Opatowa na chwilkę po drodze do Sandomierza. Co według Ciebie, jako mieszkańca Opatowa należy zrobić w mieście i regionie aby uatrakcyjnić i zachęcić turystów do przyjazdu?

D.K: Mieszkam w Opatowie od urodzenia, czyli ponad 33 lata. Uważam, że Opatów ma szansę stać się miastem tak samo popularnym i przyciągającym turystów jak np. Sandomierz. Mamy tu wiele zabytków znanych w całej Polsce, o bardzo dużej wartości historycznej. Są to m.in. XII wieczna romańska Kolegiata p.w. Św. Marcina oraz podziemna trasa turystyczna, która liczy 3 kondygnacje i schodzi do poziomu prawie 15-tu metrów w głąb ziemi. Istnieją także zabytki mniej znane, bardzo rzadko opisywane jak np. Ratusz czy budynek, w którym w czasie II wojny światowej znajdowały się więzienia gestapo.

Moim zdaniem, aby przyciągnąć turystów do Opatowa na dłużej niż te przysłowiowe pięć minut, musimy wypromować zabytki mniej znane, rozbudować miernie rozwiniętą bazę noclegową oraz wprowadzić w kalendarz wydarzeń kulturalnych nowe cykliczne imprezy m.in. koncerty, wystawy.

M.S: Zwiedzając ziemię sandomierską wielokrotnie zapuszczałem się w piękne regiony Opatowa, gdzie można oglądać wyjątkowe zabytki historyczne oraz obiekty przyrodnicze. Czy masz takie miejsca w okolicy (zabytki, przyroda), które według Ciebie mogłyby stać się "lokomotywą promocyjną" regionu Opatowskiego?

D.K: Do najważniejszych zabytków ziemi opatowskiej należą: Brama Warszawska, Kolegiata p.w. św. Marcina, Klasztor o.o. Bernardynów, Muzeum Geodezji i Kartografii w Opatowie, Podziemna Trasa Turystyczna, Ratusz a także: Baszta w Tudorowie, Kościoły w Strzyżowicach, Ptkanowie, Włostowie, zabudowania dworskie w Nikisiałce Małej, "cudowne" źródełko w Karwowie czy piękny park w Plancie k. Iwanisk.

To tylko niektóre z atrakcji położone najbliżej centrum miasta i jego okolicy jakie czekają na turystów. Opatów ma jeszcze jedną bardzo dużą zaletę, a mianowicie położenie geograficzne. Leży u zbiegu głównych szlaków komunikacyjnych i wraz z innymi miejscowościami - Sandomierz 34 km, Ujazd 15 km, Klimontów 20 km, Święty Krzyż 24 km, Krzemionki Opatowskie 25 km, Kurozwęki 45 km - tworzy bardzo ciekawy kompleks sieci turystycznej.

M.S: Podczas Jarmarku Opatowskiego Opatowska Grupa Fotograficzna zorganizowała wystawę zdjęć z miasta i regionu. Czy planujecie "wyjść" z wystawą gdzieś dalej i pokazać piękno opatowskiej ziemi w innych miastach np. Sandomierzu a może gdzieś dalej?

D.K: Nawiązaliśmy współpracę z grupami fotograficznymi z Sandomierza oraz Kielc. Mamy w planach zorganizowanie wspólnych wystaw fotograficznych m.in. "Opatów w obiektywie Sandomierzan" oraz "Sandomierz w obiektywie Opatowskiej Grupy Fotograficznej". Wystawy te będą miały na celu promocję obu miast, jak również nawiązanie ścisłej współpracy pomiędzy grupami. Nadmienię jeszcze, że 30 września 2011r. odbył się wernisaż przekrojowej wystawy członków Opatowskiej Grupy Fotograficznej w Opatowskim Domu Kultury.

M.S: Czy w ramach promocji Opatowa podejmujecie współpracę z władzami miasta?

D.K: Jesteśmy grupą nieformalną (nie zarejestrowaną w KRS), wiec nie mamy możliwości ubiegania się o dotacje oraz inną pomoc od władz miasta. Jednakże pewne kroki zostały już podjęte. W przyszłym roku przypada 730-lecie nadania praw miejskich miastu Opatów. Mamy nadzieję że uda nam się na tą okazję wspólnie z władzami zrealizować pewien projekt fotograficzny, który narazie owiany jest tajemnicą...

M.S: Dziękuję za rozmowę

D.K: Ja również dziękuję i zapraszam do odwiedzenia naszej blogo-strony pod adresem http://www.opatowwkadrze.info/

Monografia sandomierskiej gminy żydowskiej - nowość do biblioteczki "Sandomiriana".

2011-10-16T13:43:00.011+02:00

Na rynku wydawniczym ukazała się nowa publikacja, którą śmiało można dołączyć do każdej biblioteczki "Sandomiriana". Nakładem wydawnictwa Armoryka ukazała się monografia "Cmentarze żydowskie w Sandomierzu". Publikacja, jako pierwsza, prezentuje całościowo i szczegółowo dzieje sandomierskiej gminy żydowskiej a przede wszystkim omawia historię i przestrzenną organizację dwóch sandomierskich kirkutów. W książce na 382 stronach omówione zostały technologiczne i formalne cechy nagrobków oraz charakterystyka i aspekty filologiczne inskrypcji. Atutem książki jest Katalog zawierający 144 zachowanych nagrobków. Monografia żydowskich nekropolii w Sandomierzu pod redakcją Piotra Sławińskiego zawiera opracowania autorstwa Anety Krzywickiej, Piotra Sławińskiego i Andrzeja Trzcińskiego. Recenzentem książki jest prof. dr hab. Feliks Kiryk.

Więcej informacji o książce: WYDAWNICTWO ARMORYKA

Książka w sprzedaży jest również dostępna w Księgarni Literackiej w Sandomierzu przy ulicy Sokolnickiego 2. MOJE SANDOMIERSKIE POLECA !!!

ps. będąc przy temacie kirkutów, zachęcam wszystkich do lektury artykułu "Kirkut w Ożarowie - unikatowe świadectwo pamięci po ożarowskiej społeczności żydowskiej"

"Wybitni Sandomierzanie" - spotkanie z dr. Januszem Kamockim

2011-10-16T11:20:00.002+02:00

Towarzystwo Naukowe Sandomierskie oraz Urząd Miejski w Sandomierzu zapraszają na kolejne spotkanie z cyklu "Wybitni Sandomierzanie", które odbędzie się w sandomierskim Ratuszu, 20 października 2011 roku, o godz. 18:00.

Będzie to spotkanie z dr. Januszem Kamockim, żołnierzem Polski Podziemnej, działaczem niepodległościowym w latach PRL-u, etnografem, badaczem Sandomierskiego i Azji, długoletnim pracownikiem Muzeum Etnograficznego w Krakowie, Członkiem Komisji Etnograficznej Polskiej Akademii Umiejętności, Członkiem Honorowym Towarzystwa Naukowego Sandomierskiego.

Spotkanie poprowadzą dr Ewa Kondek i red. Krzysztof Burek.

BIOGRAFIA:
(biografia pochodzi ze strony internetowej I LO w Sandomierzu - www.lo1.sandomierz.pl)

Janusz Maria Saryusz Kamocki urodził się 2 sierpnia 1927 roku w Warszawie. Był synem Elżbiety i Gustawa Saryusz Kamockich, właścicieli majątku Podgaje pod Sandomierzem. Dzieciństwo spędził w domu rodzinnym, chodził początkowo do szkoły powszechnej w Dwikozach, a następnie do Szkoły Ćwiczeń w Sandomierzu.

W czasie wojny uczęszczał do Gimnazjum (na tajnych kompletach), od listopada 1942 roku włączył się do działalności konspiracyjnej w NOW (pseud. "Orcio"), a po scaleniu podziemia zbrojnego, od lutego 1943 r. należał do AK (pseud. "Mamut"). Pozostał w podziemiu w szeregach NZW (pseud. "Eders"). Organizował konspiracyjną młodzieżówkę w szkołach sandomierskich (pseud. "001"). Złożył maturę w 1946 roku w sandomierskim Liceum, jeszcze wówczas im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Podjął studia etnograficzne na UJ pod kierunkiem prof. Kazimierza Moszyńskiego oraz dyplomatyczne w Szkole Nauk Politycznych przy Wydziale Prawa UJ (ostatni rocznik przed zlikwidowaniem uczelni w 1949 roku). Doktorat nauk humanistycznych uzyskał w 1964 roku na UAM w Poznaniu pod kierunkiem prof. Józefa Durszty.
W latach 1962-1963 w wyniku działalności opozycyjnej został osadzony w więzieniu, a w konsekwencji nie miał możliwości wyjazdów za granicę.

Od 1952 roku aż do przejścia na emeryturę pracował w krakowskim Muzeum Etnograficznym, kierując działem etnografii pozaeuropejskiej. Prowadził badania etnograficzne na terenie Polski, głównie nad problematyką kostiumologii ludowej, obrzędowości, demonologii oraz zasięgów grup etnograficznych. Ponadto w latach 1967 i 1987 prowadził badania etnograficzne nad Polakami na Zaolziu, Spiszu, Orawie i w Czadeckim na terenie Czechosłowacji, a w latach 1970-1971 w Indonezji, gdzie badał problem powstawania poczucia narodowego u ludów archipelagu indonezyjskiego, tradycje obrzędowego teatru na Jawie i Bali oraz religie ludów pierwotnych. Sukcesem było dotarcie do ludu Kubu, uchodzącego za jedyną na świecie kulturę nieznającą jakichkolwiek form religijnych. Pobyt Kamockiego wśród tego ludu zaprzeczył tym opiniom i udowodnił istnienie u nich wiary w Istotę Najwyższą i w życie pośmiertne. Następnie prowadził badania w Singapurze (1971), na Łużycach (1973), w Armenii (1975), w Indiach (głównie w Ladaku zamieszkałym przez Tybetańczyków) i w Nepalu (1978-1979 i 1981). Wybuch stanu wojennego w Polsce uniemożliwił zakończenie badań nad problematyką rozwoju poczucia narodowego u Tybetańczyków po zajęciu Tybetu przez Chiny. Następnie prowadził badania latach 1992, 1993 i 1996 wśród Polaków w Tatarstanie, Kazachstanie, Kirgistanie i Uzbekistanie.

Po przejściu na emeryturę prowadził zajęcia z etnologii na Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, na Uniwersytecie Polskim w Wilnie oraz przez jeden rok w Studium Generale Sandomiriense. Obecnie jest wykładowcą etnologii ludów pozaeuropejskich na Uniwersytecie Śląskim, członkiem Komisji Etnograficznej PAN, Towarzystwa Naukowego Sandomierskiego, Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego. Jest autorem wielu prac, w tym sześciu książek, z których jedna pod tytułem "Strój sandomierski" wiąże się z rodzinną Ziemią Sandomierską, także jego praca doktorska pt. "Wpływy polityczne na przemiany stroju ludowego północnej Małopolski w dobie porozbiorowej (1772-1910)" w znacznym stopniu jest oparta na badaniach prowadzonych w Sandomierskiem. Za swój osobisty sukces uważa pomoc przy odtwarzaniu sandomierskiego stroju ludowego.

W lipcu 1980 roku współorganizował Komisję Porozumiewawczą Rad Zakładowych Muzeów Krakowskich, poprzednika "Solidarności" w tym środowisku. W czasie stanu wojennego działał w podziemnej "Solidarności", równocześnie organizując Ugrupowanie Niepodległościowe "Zamek" działające w Polsce południowej. W grudniu 1990 roku został kurierem ugrupowań niepodległościowych Rządu RP na Uchodźstwie. Po zlikwidowaniu Rządu RP na Uchodźstwie ugrupowanie Niepodległościowe "Zamek" weszło w skład Klubu Służby Niepodległości (przez pewien czas funkcjonującego pod nazwą Stronnictwa Wierności Rzeczypospolitej), w którym Kamocki objął funkcję wiceprzewodniczącego, a następnie z ramienia SWR wszedł w skład Rady Naczelnej Ruchu Odbudowy Polski, do momentu wycofania się ugrupowań niepodległościowych z ROP. Należy do Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.

Odznaczony przez Rząd na Uchodźstwie Krzyżem Armii Krajowej oraz Złotym Krzyżem Zasługi za działalność niepodległościową, a także Krzyżem Kampanii Wrześniowej, nadanym przez Ministra Spraw Wojskowych Rządu RP na Uchodźstwie. Ponadto posiada różne pamiątkowe odznaczenia kombatanckie (odznakę Korpusu "Jodła", odznakę "Akcji Burza", odznakę Weterana Walk o Wolność, Krzyż Walki o Niepodległość nadany przez Stowarzyszenie Kombatantów "Antyk" oraz przyznany przez Stowarzyszenie Polskich Byłych Więźniów Politycznych - Krzyż Więźnia Politycznego). Orderów peerelowskich nie ma, dwukrotnie odmawiał przedstawienia go do Orderu Odrodzenia Polski, odmówił również przyjęcia Krzyża Oficerskiego Orderu Odrodzenia Polski na 50-lecie AK, gdyż wręczano jeszcze odznaczenia i legitymacje z symbolami PRL, które dopiero w przyszłości miano wymienić.

Nagłówek warszawskiego "Metra" z Sandomierzem w tle

2011-10-13T13:23:00.002+02:00

Rozgłos jaki zdobyla w kilka dni po premierze najnowsza książka Z. Miłoszewskiego "Ziarno prawdy", przeszła moje wyobrażenie. Nie ma praktycznie gazety, w której nie pisałoby się o Miloszewskim lub o jego książce. Wczorajsze wydanie warszawskiego dziennika bezplatnego "Metro" na swojej okladce zawierało również bardzo wyraźny sandomeirski akcent - zresztą zobaczcie sami.

ps. Jestem w trakcie lektury książki i powiem, że z każdą kolejną stroną wciąga mnie coraz bardziej. Czytając ją mam przed oczami sandomeirskie ulice - Miłoszewski z chirurgiczną wręcz prezycją odwzorowal topografię i miejsca w Sandomierzu.

„90” – Wystawa jubileuszowa Muzeum Okręgowego w Sandomierzu

2011-10-13T10:43:00.001+02:00

„90” – to tytuł najnowszej wystawy prezentowanej w sandomierskim Muzeum Okręgowym, na okoliczność jubileuszu dziewięćdziesięciolecia jego istnienia. Bogaty i różnorodny zespół 90 zabytków, ewokujący szeroką gamę odczuć, dla Sandomierzan będzie niewątpliwym „odkryciem”, bowiem wszystkie one pochodzą z zasobów magazynowych, natomiast dla odwiedzających muzeum pierwszy raz, stanowić będzie interesujące dopełnienie stałych ekspozycji. Wystawa dostępna od 15 października 2011 r. do końca lutego 2012 r.

Muzeum powstało w maju 1921 roku z inicjatywy grupy działaczy PTK: Stanisława Karpowicza, Zdzisława Lenartowicza, Józefa Pietraszewskiego, Aleksandra Patkowskiego i księdza Andrzeja Wyrzykowskiego. Jego siedzibą był niewielki, ale jakże ciekawy i wdzięczny budynek zaprojektowany przez Józefa Pietraszewskiego i wybudowany przy ówczesnej ul. Gołębickiej, dziś Żeromskiego, obok obecnej poczty. Po obu stronach jego wejścia widnieją tablice upamiętniające Jana Kochanowskiego oraz Aleksandra Patkowskiego, dziś prawie już nieczytelne, bowiem budynek od lat nie remontowany, popada we wstydliwą destrukcję. Z zabytków zebranych tam przed II wojną światową przetrwała znikoma część. Zdecydowana większość z kolekcji przyrodniczej, etnograficznej i historycznej przepadła w pożodze wojennej.

Więcej o historii Muzeum Okręgowego w Sandomierzu czytaj na stronie www.zamek-sandomierz.pl

MOJE SANDOMIERSKIE POLECA

...No to zaczynamy lekturę - mam już "Ziarno prawdy" Z.Miłoszewskiego

2011-10-11T22:09:00.002+02:00

W dniu dzisiejszym stałem się szczęśliwym posiadaczem egzemplarza "Ziarna prawdy" Z.Miłoszewskiego. Jestem dopiero po lekturze kilkunastu stron, ale już teraz widzę, że będzie się działo. Cały czas dochodzą do mnie głosy, że w Sandomierzu panuje wielkie poruszenie przeplatane z oburzeniem związanym z publikacją tej książki, w której rzekomo Sandomierz został pokazany w maksymalnie złym świetle.

Nie chcę narazie zabierać stanowiska w tej sprawie, jedno wiem napewno - dobra książka to taka, która nie przejdzie bez echa, a wokół niej będą toczyły się debaty i dyskusje - "Ziarno prawdy" spełnia te warunki. Szum wokół niej bez wątpienia jest - pierwsze miejsca na listach bestsellerów gwarantowane.Takiej książki, która nieco wstrząśnie Sandomierzem i spowoduje, że będzie o czym dyskutować chyba potrzeba było. Ja jak tylko skończę czytać książkę, niezwłocznie napisze obszerną recenzję na łamach bloga.

ps. przypominam, że w Sandomierzu "Ziarno prawdy" można kupić w Księgarni Literackiej przy ul. Sokolnickiego 2, na Starym Mieście - warto dodać, że w tej kamienicy na "Górce Literackiej" na piętrze nad księgarnią powstawała przez kilka miesięcy ta książka. Także nie ma chyba lepszego miejsca na zakup "Ziarna prawdy" niż wspomniane wyżej miejsce. (książka rozchodzi się jak woda - każdy Sandomeirzanin chce ją przeczytać, że na własne oczy przekonać się o co tyle szumu wokół).

Sandomierscy szczypiorniści liderem tabeli po 4. kolejkach

2011-10-10T21:11:00.001+02:00

Piłkarze ręczni SPR Wisły Sandomierz w sobotę podejmowali w hali przy Patkowskiego lidera tabeli, zespół KSSPR II Końskie. Wydarzeniem meczu był powrót na boisko Marcina Ogrodnika. Wisła pokonała Końskie 43:35 (19:15) - stając się po 4. kolejkach, choć nieznacznie ale jednak - liderem tabeli.

Czytaj całą relację na stronie klubu SPR Wisła Sandomierz.

W Sandomierzu można już kupić "Ziarno Prawdy" Zygmunta Miłoszewskiego

2011-10-09T15:27:00.000+02:00

5 października do sprzedaży trafiła długo oczekiwana książka Zbigniewa Miłoszewskiego "Ziarno Prawdy" - kryminału, którego akcja rozgrywa się w Sandomierzu. Słyszałem już liczne głosy nt. powieści w tym także takie, że książka opisuje Nasze miasto w negatywnym świetle - znacząca większość komentarzy odnosi się jednak bardzo przychylnie do tego wydawnictwa. Szum jaki robi się wokół książki, pozytywnych i negatywnych opinii, jest potwierdzeniem tego co mówili wydawcy przed jej ukazaniem się - a mianowicie, że książka spowoduje ogromne zamieszanie. Książkę można już kupić w Księgarni Literackiej w Sandomierzu przy ul. Sokolnickiego 2.

Tak też się stało - książkę chcą mieć wszyscy, którym bliski jest Sandomierz, tak aby móc odneiść się do realiów w niej przedstawionych i wyrobić sobie własne zdanie na jej temat. Literatura ma być powodem do dyskusji, rozmów i wyrażania opinii - ta książka doskonale spełniła te wszystkie elementy.

Od kilku dni książka jest już dostępna w sprzedaży w sandomierskiej Księgarni Literackiej przy ulicy Sokolnickiego 2. Gorąco zachęcam wszystkich do odwiedzenia księgarni i zakupu książki, bo uważam że naprawdę warto.

Wszystkich tych, którzy wahają się jeszcze, zachęcam do zapoznania się z kilkoma wpisami nt. książki na łamach Naszego bloga oraz do przeczytania fragmentu książki.

FRAGMENT KSIĄŻKI

"Ziarno prawdy" będzie promowało Sandomierz

"Ziarno prawdy" - co ma wspólnego z Sandomierzem

Trudny mecz Wisły z liderem tabeli - zpaowiedź 4. kolejki

2011-10-07T11:14:00.001+02:00

Już w najbliższą sobotę 8 października o godzinie 18.00 SPR Wisła Sandomierz podejmie na własnym parkiecie KSSPR II Końskie - samodzielnego lidera naszej tabeli po trzech kolejkach tego sezonu. Będzie to bardzo trudny i zacięty mecz dla obydwu drużyn - emocje i walka o zwycięstwo będzie toczyła się zapewne od pierwszej do ostatniej minuty spotkania. Mamy jednak nadzieję, że tegoroczne wzmocnienia Wisły o Kamila Zawadę i Pawła Kwiatkowskiego zaowocują wygraną.

Po trzech kolejkach tego sezonu rywal Sandomierzan zajmuje samodzielnie pierwszą lokatę w tabeli z kompletem punktów - trzeba tu jednak pamiętać, że zwycięstwo jednego ze spotkać przypadło Końskim valkoverem (na meczy wyjazdowym w Sosnowcu nie pojawił się lekarz). Niemniej jednak drugi skład z Końskich nie będzie dla Wiślaków łatwym przeciwnikiem.

SPR Wisła Sandomierz po trzech kolejkach sezonu zajmuje czwartą lokatę w bilansem dwóch zwycięstw i jednej porażki, którą dość pechowo odnieśli podczas ostatniego meczu w Ostrowcu Świętokrzyskim. Spotkanie z KSZO jest już jednak przeszłością i Sandomierzanie skupiają się na nadchodzącym meczu. - Musimy się skoncentrować i walczyć od samego początku. Cały zespół będzie podwójnie zmobilizowany gdyż przyjeżdża drużyna z Końskich. Nie będzie to dla nas łatwy mecz bo Końskie to zawsze groźny przeciwnik. Według mnie kluczem do wygrania będzie dobra twarda gra w obronie i wyprowadzanie skutecznych kontrataków- mówi Maciek Sadecki, zawodnik SPR Wisły Sandomierz.

Zawodnicy nie ukrywają, że bardzo liczą na pomoc i gorący doping ze strony kibiców. Cały czas mają w pamięci mecz z poprzedniego sezonu, kiedy to do Sandomierza przyjechał Viret Zawiercie. Wówczas sandomierska hala wypełniona była praktycznie do ostatniego miejsca. Na to drużyna liczy również podczas nadchodzącego spotkania - Liczę na doping ze strony kibiców i w imieniu całej drużyny chciałbym wszystkich zaprosić. Nie ukrywam iż jest to dla nas bardzo duże wsparcie - mówi Sadecki.

Spotkanie zapowiada się bardzo emocjonująco. Obydwie drużyny podchodzą do niego bardzo poważnie i obydwa równie zacięcie będą walczyć do ostatniej sekundy spotkania.Wszyscy, którzy przyjdą w sobotni wieczór na sandomierską halę mają zagwarantowane wielkie sportowe emocje.

"Ziarno prawdy" Zygmunta Miłoszewskiego będzie promowało Sandomierz

2011-10-03T10:56:00.008+02:00

Im bliżej premiery najnowszej powieści kryminalnej Zygmunta Miłoszewskiego pt. "Ziarno prawdy" tym głośniej o niej w mediach. Nie ma w tym nic dziwnego, bowiem wcześniejsza książka tego autora stała się prawdziwym bestsellerem nie tylko w Polsce ale także zagranicą. Małego tego - "Uwikłanie" zostało również sfilmowane i trafiło na ekrany kin. Sandomierz włączył się aktywnie w promocję nowej powieści, której akcję autor umiejscowił w Sandomierzu - dla Naszego miasta jest to z pewnością kolejna doskonała forma promocji, która mam nadzieję przyniesie widoczne efekty już niebawem.

Oficjalna premiera "Ziarna prawdy" przewidziana jest na 5 października. Od kilku dni na łamach Naszego bloga możecie czytać fragment powieści. Okładka książki nie pozostawia złudzeń, gdzie rozgrywa się akcja - zaprezentowano na niej jedną z najbardziej charakterystycznych sandomierskich budowli - bramę opatowską, którą zna każdy kto choć raz odwiedzał nadwiślańskie miasto.

Autor, pisząc książkę, spędził wiele tygodni w Sandomierzu poznając bardzo dokładnie miasto i jego mieszkańców. Cała akcja powieści rozgrywa się w miejscach, które mają swój odpowiednik w rzeczywistości. Główny bohater mieszka, spaceruje i prowadzi śledztwo na autentycznych ulicach Starego Miasta w Sandomierzu. Nie jest to więc książka nawiązująca tylko do Naszego miasta, ale powieść która może być z powodzeniem swoistym przewodnikiem po prawdziwym Sandomierzu.

W promocję książki włączyły się również władze Sandomierza. Na oficjalnej stronie miasta można oglądać już banner zapowiadający książkę. Z nieoficjalnych informacji wiem również, że władze miasta zamówiły również limitowaną edycję powieści, która będzie dostępna tylko w Sandomierzu. Nie wiem jednak czym będzie się różnić do podstawowego wydania - niemniej jednak jako miłośnik Sandomierza nie odmówię sobie przyjemności zakupu edycji limitowanej.

Wydanie tej książki to doskonała promocja dla Naszego miasta. Wiele osób uśmiecha się wprawdzie, że po przygodach kryminalnych Ojca Mateusza przyszedł czas na komisarza Szackiego i jego zagadkę kryminalną. Czyżby Nasze miasto przyciągało miłośników mocnych wrażeń?

Premiera książki już za pasem, mam nadzieję (nie wyobrażam sobie aby nie było), że w Sandomierzu również odbędzie się spotkanie z autorem.

ps. wydanie tej powieści to jak już pisałem doskonała forma promocji dla Sandomierza. Sama książka to jednak według mnie jedynie początek "kryminalnej promocji" miasta. A oto co według mnie można zrobić, aby idąc za ciosem kontynuować to:

przewodnik śladami komisarza Szackiego - opis miejsc gdzie rozgrywa się akcja powieści
organizacja zlotu miłośników powieści kryminalnych (takowe odbywają się w kilku miejscach w Polsce)
spotkania autorskie i warsztaty literackie podczas któych adepci sztuki pisania będą ćwiczyć swoje pióro
ekranizacja powieści - oczywiście z akcją w Sandomierzu

Ekipa "Ojca Mateusza" ponownie w Sandomierzu

2011-10-03T08:58:00.001+02:00

Jeśli chcecie osobiście zobaczyć ekipę "Ojca Mateusza" teraz macie okazję. Od 3 do 9 października ekipa filmowa kręci kolejne zdjęcia w Sandomierzu. W poniedziałkowe przedpołudnie filmowcy rozlokowali się w dolnej części Rynku Starego Miasta. Na planie zdjęciowym pojawili się już serialowi policjanci: Gibalski – w tej roli Rafał Cieszyński oraz Marczak – w którego postać wcielił się Artur Pontek. Dziś (tj. 3 października br.) na planie zdjęciowym zobaczymy także odtwórców głównych ról: komendanta policji Oresta Możejkę, czyli Piotra Polka oraz aspiranta Mieczysława Nocula – w tej roli Michał Piela. W rolę statystów wcieliło się również kilkudziesięciu mieszkańców Sandomierza i okolic.

Więcej na www.sandomierz.pl

Świętokrzyskie Dni Muzeum także w Sandomierzu

2011-10-01T18:53:00.000+02:00

W dniach 3-7 października 2011 roku odbędzie się V edycja "Świętokrzyskie Dni Muzeów". Muzeum Okręgowe w Sandomierzu przygotowało na ten czas interesujący program kulturalny - zwiedzanie wystaw stałych i czasowych oraz kilka imprez towarzyszących. Z programem Muzeum Okręgowego w Sandomierzu można zapoznać się na stronie www.zamek-sandomierz.pl .

ps. w ramach Dni Muzeów, we wtorek 4 października 2011 roku w sandomierskim Ratuszu odbędą się warsztaty numizmatyczne "Co można wyczytać z monet". W związku z tym zachęcam gorąco do lektury artykułu pt "Zbiory Numizmatyczne w sandomierskm Ratuszu", gdzie opisałem i zaprezentowałem najciekawsze eksponaty numizmatyczne znajdujące się w kolekcji Muzeum Okręgowego w Sandomierzu.

Wystawa "Sandomierz w grafice obcej i polskiej na przestrzeni XVII - XX w."

2011-09-29T13:41:00.000+02:00

Od 17 września 2011 roku w sali północnej sandomierskiego Ratusza można oglądać interesującą wystawę historycznej grafiki prezentującej dawny Sandomierz. Wystawa oparta jest na zestawieniu kilkudziesięciu dzieł graficznych, powstałych na przestrzeni XVII-XX w., ukazujących przemiany miasta i jego poszczególnych zabytków, począwszy od gotycko-renesansowej fazy rozwoju, aż do czasów współczesnych. Wystawę można oglądać do 31 marca 2012 roku. Prezentowane obiekty pochodzą ze zbiorów własnych Muzeum Okręgowego w Sandomierzu. Więcej o wystawie można przeczytać na stronie www.zamek-sandomierz.pl .

"Ziarno Prawdy" Z. Miłoszewskiego - tylko u Nas fragment najnowszego kryminału

2011-09-27T20:08:00.001+02:00

Już tylko dni dzielą nad od premiery najnowszego kryminału Zygmunta Miłoszewskiego "Ziarno Prawdy", której akcja rozgrywa się Sandomierzu. Poprzednia książka tego autora szybko stała się bestsellerem a nawet nakręcono na jej podstawie film - wszystko wskazuje na to, że nowa książka Miłoszewskiego pójdzie w ślady "poprzedniczki". Dzięki uprzejmości wydawnictwa W.A.B. publikujemy na łamach bloga Moje Sandomierskie fragment powieści "Ziarno Prawdy", która na półki księgarni trafi 5 października 2011 roku.

"ZIARNO PRAWDY", Zygmunt Miłoszewski

FRAGMENT

Żadne zwłoki nie wyglądają dobrze, ale niektóre wyglądają gorzej. Leżąca w parowie pod średniowiecznymi murami Sandomierza denatka należała do drugiej kategorii. Jeden z policjantów litościwie okrywał nagość kobiety, kiedy na miejscu zbrodni pojawił się prokurator.

– Nie zakrywaj jeszcze.

Policjant podniósł głowę.

– Daj spokój, znałem ją od przedszkola, nie może tak leżeć.

– Też ją znałam, Piotrze. To naprawdę nie ma dziś znaczenia.

Prokurator Barbara Sobieraj delikatnie rozgarnęła bezlistne gałęzie i ukucnęła przy zwłokach. Ich obraz rozmyły łzy. Widywała nieraz ciała zabitych, najczęściej wyciągnięte z wraków aut przy obwodnicy, czasami nawet martwych ludzi znanych z widzenia. Nigdy jednak nikogo, kogo znałaby osobiście. A już na pewno nie wieloletniej przyjaciółki. Wiedziała, na pewno lepiej od innych, że ludzie popełniają przestępstwa i że można paść ich ofiarą. Ale to – to nie mogła być prawda.

Odchrząknęła, żeby przeczyścić gardło.

– Grzesiek już wie?

– Myślałem, że ty mu powiesz. Wiesz przecież...

Barbara spojrzała na niego i już miała wybuchnąć, ale zrozumiała, że Marszałek – jak nazywano w Sandomierzu tego policjanta – ma rację. Od wielu lat była przyjaciółką szczęśliwego domu Elżbiety i Grzegorza Budników. Nawet kiedyś plotkowano, że gdyby Ela swego czasu nie wróciła z Krakowa, to kto wie, niektórzy już słyszeli zapowiedzi. Plotki i stare dzieje, ale faktycznie, jeśli ktoś miał poinformować Grześka, to tylko ona. Niestety.

Westchnęła. To nie był wypadek, to nie było pobicie ani napad czy gwałt dokonany przez pijanych żuli. Ktoś musiał sobie zadać dużo trudu, żeby ją zabić, potem dokładnie rozebrać i ułożyć w tych krzakach. I jeszcze to... Barbara próbowała nie patrzeć, ale jej wzrok co chwila wracał do zmasakrowanej szyi ofiary. Wielokrotnie przecięte w poprzek gardło przypominało skrzela, wąskie listki skóry, pomiędzy którymi widać było fragmenty żył, krtani i przełyku. Twarz nad makabryczną raną była za to dziwnie spokojna, nawet lekko uśmiechnięta, w połączeniu z niezwykłą, gipsową bielą skóry sprawiało to wrażenie nierealności, posągowości. Barbara pomyślała, że może ktoś zamordował Elżbietę we śnie albo kiedy była nieprzytomna. Uchwyciła się tej myśli, naprawdę chciała w to wierzyć.

Marszałek podszedł do niej i położył jej rękę na ramieniu.

– Strasznie mi przykro, Basiu.

Poklepała jego dłoń. Odwróciła się, słysząc energiczne kroki kogoś zmierzającego w ich stronę. Szacki. Prokurator Teodor Szacki. Jej zdaniem największa pomyłka kadrowa w dziejach sandomierskiej prokuratury. Nawet wliczając kradnącego materiały biurowe sprzątacza i asesorkę, która okazała się uzależniona od narkotyków.

Takie dziury mają swoją dobrą stronę: wszędzie jest blisko. Zaraz po otrzymaniu telefonu od szefowej Szacki z westchnieniem ulgi zostawił Klarę i opuścił wynajmowaną kawalerkę w kamienicy na Długosza. Mała, brzydka i zapuszczona, miała jedną zaletę – położenie. Na Starym Mieście, z widokiem na Wisłę i zabytkową szkołę średnią, którą założyli w XVII wieku jezuici. Wyszedł z budynku i szybkim krokiem dotarł do rynku, ślizgając się na wilgotnych kocich łbach. Powietrze było jeszcze po zimowemu rześkie, ale czuło się, że to już ostatnie takie chwile. Mgła przerzedzała się z każdym krokiem i Szacki miał nadzieję, że ten dzień będzie pierwszym z pięknych, wiosennych dni. Naprawdę, potrzebował w swoim życiu pozytywnej emocji. Słonecznego ciepła na przykład.

Przeszedł przez kompletnie opustoszały rynek, minął gmach poczty, usadowionej w pięknej kamienicy z podcieniami i doszedł do Żydowskiej, widząc już z daleka poświatę błyskających policyjnych kogutów. Poruszyło to w nim jakąś czułą strunę, ten widok szklanek we mgle był częścią rytuału. Poranny telefon, wygrzebywanie się z ciepłych ramion Weroniki, ubieranie się po omacku w przedpokoju, przed wyjściem jeszcze całus w ciepłe czoło śpiącego dziecka. Potem jazda przez budzącą się do życia stolicę, gasnące latarnie, nocne autobusy zjeżdżające do zajezdni. Na miejscu sceptyczny uśmieszek Kuzniecowa, potem trup, kawa na placu Trzech Krzyży. I starcie ze zrzędzącą szefową w prokuraturze. „Nasze gabinety są chyba w różnych wymiarach czasoprzestrzeni, panie prokuratorze”.

Mdliło go z tęsknoty, kiedy minął budynek synagogi i przytrzymując się gałęzi, zszedł po skarpie. Rudą czuprynę piczki-zasadniczki Sobieraj poznał od razu. Stała ze spuszczoną głową, jakby przyszła tutaj odmawiać modlitwę za zmarłych, zamiast prowadzić śledztwo. Otyły gliniarz trzymał rękę na jej ramieniu, łącząc się z nią w bólu. Tak jak Szacki przypuszczał – miasto, w którym było więcej kościołów niż barów, musiało odciskać na mieszkańcach bolesne piętno. Sobieraj odwróciła się w stronę Szackiego, zbyt zaskoczona jego widokiem, aby ukryć wypełzający na twarz grymas niechęci.

Skinął wszystkim głową na powitanie, podszedł do zwłok i bezceremonialnie podniósł okrywającą je folię. Kobieta. Między czterdziestką a pięćdziesiątką. Paskudnie poderżnięte gardło, innych obrażeń nie widać. Nie wyglądało to na napad, raczej na dziwaczną zbrodnię w afekcie. No, w końcu porządny trup. Już chciał ponownie przykryć ciało, ale coś nie dawało mu spokoju. Obejrzał je jeszcze dwa razy od stóp do głów, zeskanował wzrokiem miejsce zbrodni. Coś było nie tak, coś było zdecydowanie nie tak, a on nie miał pojęcia co, i to uczucie było bardzo niepokojące. Odrzucił foliowy worek, część policjantów zawstydzona odwróciła wzrok. Amatorzy.

Już wiedział, co jest nie tak. Biel. Nierealna, niespotykana w naturze biel ciała denatki. Ale coś jeszcze.

– Przepraszam, to jest moja znajoma – powiedziała za jego plecami Sobieraj.

– To była pani znajoma – odburknął Szacki. – Gdzie technicy?

Cisza. Odwrócił się i spojrzał na grubego policjanta, łysego i z sumiastymi wąsami. Jaką on miał ksywkę? Marszałek? Jakże oryginalnie.

– Gdzie technicy? – powtórzył.

– Marysia zaraz będzie.

Wszyscy tu byli po imieniu. Sami przyjaciele, psia ich mać, małomiasteczkowa sekta.

– Wezwijcie też ekipę z Kielc, niech zabiorą wszystkie swoje zabawki. Zanim przyjadą, ciało okryć, otoczyć teren w promieniu pięćdziesięciu metrów, nikogo nie wpuszczać. Gapiów trzymać jak najdalej. Jest już oficer operacyjny?

Marszałek podniósł rękę, patrząc na Szackiego jak na kosmitę i pytająco na Sobieraj, która stała oszołomiona.

– Świetnie. Ja wiem, że mgła, ciemno i gówno widać. Ale wszyscy z tych kamienic – wskazał ręką na domy przy Żydowskiej – i z tamtych domów – odwrócił się i pokazał wille po drugiej stronie parowu – mają zostać przesłuchani. Może ktoś cierpi na bezsenność, może ma chorą prostatę, może jest szaloną kurą domową i gotuje zupę przed wyjściem do roboty. Ktoś mógł coś widzieć. Jasne?

Marszałek pokiwał głową. Tymczasem Sobieraj odzyskała rezon, podeszła i stanęła tak blisko, że czuł jej oddech. Była wysoka jak na kobietę, ich oczy znajdowały się prawie na tym samym poziomie. Na wsi zawsze dorodne dziewczyny, pomyślał Szacki, czekając spokojnie, co się wydarzy.

– Przepraszam, to pan teraz prowadzi tę sprawę?

– No.

– A mogłabym wiedzieć dlaczego?

– Niech zgadnę. Bo wyjątkowo nie chodzi o pijanego rowerzystę ani kradzież komórki w podstawówce?

Ciemne oczy Sobieraj zrobiły się czarne.

– Idę prosto do Misi – wysyczała.

Szacki sięgnął do nigdy nieużywanych najgłębszych pokładów siły woli, żeby się opanować i nie parsknąć śmiechem. Boże przenajświętszy, oni naprawdę nazywali swoją szefową Misią.

– Im szybciej, tym lepiej. To ona wykopała mnie z wyra, gdzie w wariacko interesujący sposób spędzałem czas, i kazała się tym zająć.

Sobieraj przez chwilę sprawiała wrażenie, jakby miała wybuchnąć, ale odwróciła się na pięcie i odeszła, kołysząc biodrami. Wąskimi i mało atrakcyjnymi biodrami, ocenił Szacki, odprowadzając ją wzrokiem. Odwrócił się do Marszałka.

– Ktoś z dochodzeniówki będzie? Czy zaczynają pracę o dziesiątej?

– Jestem, synku, jestem – dobiegło go zza pleców.

Za nim na rozkładanym wędkarskim krzesełku siedział jakiś dziadek z wąsami – oni tutaj prawie wszyscy mieli wąsy – i palił szluga bez filtra. Nie pierwszego. Po jednej stronie krzesełka leżało kilka oderwanych filtrów, po drugiej kilka kiepów. Szacki opanował zdziwioną minę i podszedł do dziadka. Dziadek miał całkiem siwe, krótko obcięte włosy, pobrużdżoną twarz, niczym z autoportretu Leonarda, i jasne, wodniste oczy. Dobrze utrzymane skromne wąsy były natomiast kruczoczarne, co nadawało dziadkowi demoniczny, niepokojący wygląd. Musiał mieć z siedemdziesiątkę. Jeśli miał mniej, to widać w jego życiu wiele było zaskakujących zwrotów akcji. Dziadek patrzył ze znudzoną miną, Szacki stanął przy nim i wyciągnął rękę.

– Teodor Szacki.

Stary policjant pociągnął nosem, odrzucił peta na właściwą stronę krzesełka i nie wstając, podał mu dłoń.

– Leon.

Przytrzymał rękę Szackiego i skorzystał z jego pomocy, żeby się podnieść. Był wysoki, bardzo szczupły, pod grubą kurtką i szalikiem wyglądał zapewne jak laseczka wanilii – chuda, wiotka i pomarszczona. Szacki puścił dłoń dziadka i czekał na dalszą część prezentacji. Która nie nastąpiła. Staruszek zerknął w stronę Marszałka, na co tamten podbiegł w podskokach, jakby był na gumce.

– Panie inspektorze?

To chyba pomyłka. Za wysoka szarża na psa z prowincjonalnej dochodzeniówki.

– Zróbcie, co prokurator powiedział. Kielce będą za dwadzieścia minut.

– Spokojnie, to prawie sto kilometrów – zaoponował Szacki.

– Wezwałem ich godzinę temu – mruknął dziadek. – A potem czekałem, aż się państwo prokuratorstwo zwlecze. Dobrze, że krzesełko wziąłem. Kawa?

– Słucham?

– Kawę czy pan prokurator pija? Ciżemkę otwierają o siódmej.

– Bylebyśmy tam nic nie jedli.

Dziadek pokiwał głową z uznaniem.

– Młode to, przyjezdne, a uczy się szybko. Idziemy. Chcę tu być, jak dzieciaki z zabawkami się pojawią.

Wydanie I

Warszawa 2011

Wąwóz Królowej Jadwigi w Sandomierzu

2011-09-26T10:13:00.000+02:00

Być w Sandomierzu i nie przespacerować się Wąwozem Królowej Jadwigi to tak jakby być w Krakowie i nie pójść na Wawel. Lessowy wąwóz leżący niedaleko Starego Miasta w Sandomierzu uznawany jest za najpiękniejszy i najbardziej okazały w całym regionie. Długi na ponad 500 metrów i głęboki nawet do 10 metrów naprawdę robi wrażenie, stanowić jednocześnie jedną z największych atrakcji przyrodniczych miasta i regionu.

Wąwóz położony jest w południowo-zachodniej części miasta, około 15 minut pieszo od Rynku Starego Miasta. Wejście do niego znajduje się obok kościoła św. Pawła. Z Rynku można tam dojsc ulicą Staromiejską obok zamku i kościoła św. Jakuba. Wylot wąwozu znajduje się przy ulicy Krakowskiej.

Wąwóz ten powstał w wyniku silnej erozji wodnej. Woda opadowa wydrążyła go w lessie - bardzo drobnej okruchowej skale pyłowej. Cechą charakterystyczną lessu jest to, iż jest on bardzo miękki i bardzo podatny na działanie czynników atmosferycznych.

Idąc przez wąwóz możemy oglądać bardzo ciekawą szatę roślinną porastającą szytowe partie ścian. Spływająca woda odsłoniła korzenie drzew i krzewów, które w wielu miejscach są doskonale widoczne spacerowiczom. Całość tworzy niesamowitą atmosferę, czasem mroczną i tajemniczą, ale przede wszystkim niezwykle interesującą atrakcję przyrodniczą.

Przy wejściu do wąwozu stoi tablica informacyjna Geotrop, któa przybliża genezę powstania tego miejsca.

Sandomierskie "Kino Starówka" zostało wyróżnione

2011-09-25T21:28:00.000+02:00

"Kino Starówka" działające od 22.01.2011 roku przy Sandomierskim Centrum Kultury zostało wyróżnione w konkursie "Nowoczesne Kina" organizowanym przez portal www.nowoczesnekino.pl . Nagrodą w plebiscycie jest miesięczna promocja kina na głównej stronie portalu Nowoczesne Kino. Sandomierzanie bardzo szybko polubili to klimatyczne miejsce (gdzie jednocześnie seans może obejrzeć zaledwie 40 osób) mogą obejrzeć interesujące i ambitne kino. Seanse odbywają się codziennie w godzinach 18.00 i 20.00 z wyłączeniem poniedziałków, który zarezerwowany jest dla Dyskusyjnego Klubu Filmowego. Aktualny repertuar kina można śledzić na stronie Sandomierskiego Centrum Kultury.

ps. kino i film to kolejna płaszczyzna na której Sandomierz może budować swój wizerunek. Corocznie odbywający się festiwal Filmów Niezwykłych, liczne okolicznościowe projekcje filmów orz sandomierskie "Kino Starówka" to mieszanka doskonała.

Ocalić od zapomnienia: XIX wieczny cmentarz we Wszechświętych.

2011-09-22T19:06:00.000+02:00

W sierpniu 2011 roku w drodze do podopatowskich Małoszyc (miejsca urodzenia Witolda Gombrowicza) przejeżdżałem przez miejscowość Wszechświęte, gdzie obok miejscowego kościoła zlokalizowany jest XIX zabytkowy cmentarz z kilkunastoma, ponad stuletnimi pomnikami kamiennymi, pięknie rzeźbionymi z wyrytymi epitafiami – takich nagrobków dziś się już nie spotyka. Miejsce to zasługuje na szczególną uwagę – warto OCALIĆ JE OD ZAPOMNIENIA.

Nazwa miejscowości Wszechświęte to nazwa złożona, dwuczłonowa składająca się ze słów Wszystkich i Świętych. Jeszcze w XIX wiecznych dokumentach Wszechświęte i leżące obok Grocholice występowały jako jedna miejscowość (nazwę Wszechświęte i Grocholice stosowano naprzemiennie). Dziś są to oddzielne sołectwa.

Najważniejszym zabytkiem we Wszechświętym jest kościół wybudowany w roku 1462, którego fundatorami byli Jakub i Andrzej Grocholscy herbu Syrokomla. Warto dodać, że jeszcze przed wybudowaniem kościoła w miejscu tym istniał inny, starszy istniejący już w 1326 roku. Obecnie istniejący kościół został rozbudowany w XVIII wieku.

15 listopada 1785 roku w trakcie rekonstrukcji Wielkiego Ołtarza pod ołtarzem odkryto murowany grób, w którym była trumna z drzewa modrzewiowego fundatora kościoła Jakuba Grocholskiego, dziedzica Grocholic.

O fundatorach kościoła przypominają m.in. herby Syrokomla umieszczone na pilastrach kościoła. Przed świątynią znajduje się również drewniany krzyż ufundowany przez Związek Rodziny Grocholskich z okazji II Zjazdu Rodziny Grocholskich, Pierwszy w Polsce, w dniach 12-19.VIII. 1999 roku.

W 1882 roku kościół spłonął, został ponownie odbudowany w 1892 roku. Obok kościoła znajduje się dzwonnica ufundowana w 1816 roku przez kanclerza wielkiego koronnego Jacka Małachowskiego.

Więcej o kościele można przeczytać na stronie gminy Sadowie w dokumencie dotyczącym zabytków gminy na stronie www.sadowie.com.pl

Wszechświęte - miejsce chrztu Witolda Gombrowicza

W pobliskich Małoszycach w 1904 roku urodził się Witold Gombrowicz - jeden z najważniejszych polskich pisarzy XX stulecia. W księgach parafialnych znajdujących się w kościele we Wszechświętych pod numerem 42 znajduje się informacja o narodzinach „Mariana Witolda Gombrowicza” dnia 4 sierpnia 1904 roku w pobliskich Małoszycach. Nieco ponad miesiąc po narodzinach, 8 września 1904 roku przyszły pisarz został ochrzczony w miejscowym kościele we Wszechświętym. Adnotacja w księgach parafialnych jest obecnie jednym z niewielu materialnych dowodów na związek Gombrowicza z ziemią opatowską (w jednym z kolejnych artykułów napiszemy nieco więcej o związkach Gombrowicza z Naszym regionem).

Przykościelny XIX wieczny cmentarz

Obok kościoła parafialnego we Wszechświętym znajduje się stary XIX wieczny cmentarz, na którym zachowało się wiele wyjątkowych pomników kamiennych z licznymi wyrytymi epitafiami. Niektóre z nich to prawdziwe dzieła sztuki, które nieodwracalnie i bezpowrotnie niszczeją.

Z pomników wyróżnia się ładna rzeźba Św. Emilii i pomnik stojący na grobie Piwnickich, oraz pomnik w kształcie trumny, ozdobiony wieńcami kwiatów Bernarda Pyzowskiego.

Na jego płycie jest napis: Ś.p. Bernard Pyzowski. "Kochał Boga, ufał Jemu i pracował niosąc ulgę bliźniemu". Pomnik z krzyżem Wielgusów wyróżnia się ciekawym wierszem:

Krzyżu Chrystusów, obrono duszy

Bądź w moich troskach miłem wspomnieniem

A gdy dzień Sądu kości me wzruszy

Niech wtenczas stanę pod Twoim cieniem.

Wiele pomników jest bardzo ciekawych, zarówno ze względu na ich kształt i formę, jak też ich treść na płytach. Z napisów tych wynika, że w Grocholicach i Wszechświętych w ubiegłym stuleciu między innymi mieszkały rodziny Jopowiczów, Majewskich, Piwnickich, Pyzowskich, Kaniów, Przysuchów, Cybulów, Fijasińskich, Medreckich, Szymańskich, Kwaśniaków, Czubów i innych.

Sam teren dawnego cmentarza jest regularnie koszony. Niestety same nagrobki w większości są w bardzo złym stanie – większość wymaga natychmiastowej pomocy konserwatorskiej. Wiele krzyży jest połamanych, niektóre grobowce są na wpół otwarte. Bez natychmiastowej interwencji w niedługim czasie miejsce to czeka nieuchronne i całkowite zniszczenie. Uważam, że ze względu na wiek a przede wszystkim piękno tych zabytkowych nagrobków nie można do tego absolutnie dopuścić.

Wszechświęte znajduje się na trasie do Małoszyc – biegnie tędy również szlak rowerowy którym jeżdżą liczni turyści pragnący odwiedzić miejsce urodzenia Witolda Gombrowicza. Opisywany wyżej zabytkowy cmentarz z pewnością byłby dodatkowym, interesującym przystankiem dla turystów chcących zobaczyć XIX wieczne dzieła kamieniarskiej sztuki cmentarnej, która bezpowrotnie odchodzi w zapomnienie.

Fragmenty tekstu o cmentarzy pochodzą ze strony gminy Sadowie www.sadowie.com.pl

Koncert. S.N.O.W w sandomierskim Lapidarium

2011-09-22T08:50:00.000+02:00

Już w najbliższy piątek 23 września o godzinie 19.00 w sandomierskim klubie Lapidarium wystąpi sandomierski zespół S.N.O.W. Bilety w cenie 8 zł dostępne przed koncertem. W listopadzie zeszłego roku ukazała się pierwsza studyjna płyta zespołu, zawierająca 12 doskonałych, zdecydowanie rockowych kawałków. Kilka słów o płycie napisaliśmy w artykule "S.N.O.W. - zdecydowany rock rodem z Sandomierza". Na stronie zespołu można znaleźć więcej informacji o grupie: www.snow.net.pl

Czy Wisła Sandomierz pokona kieleckich akademików? Zapowiedź meczu II kolejki

2011-09-21T08:59:00.000+02:00

W minioną niedzielę 18 września piłkarze ręczni Wisły Sandomierz pomyślnie zainaugurowali nowy sezon rozgrywek, pokonując na wyjeździe banjaminka z Chełmka 30:27. Już w najbliższą sobotę 24 września o godzinie 18.00, sandomierska drużyna w meczu II kolejki podejmie na własnym parkiecie zawodników AZS Politechniki Świętokrzyskiej. W poprzednim sezonie w dwóch meczach zwyciężała drużyna z Sandomierza - w tym sezonie jednak zawodnicy w Kielc są dużo silniejsi niż jeszcze kilka miesięcy temu. Podczas meczu zbierane będą do puszek pieniądze dla ciężko chorego Grzesia Niewitowskiego.

Dla obydwu drużyn będzie to bardzo trudne spotkanie. Politechnika z pewnością będzie chciała odrobić straty po przegranej w I kolejce (jednobramkowa przegrana Grunwaldem Rudą Śląską - spadkowiczem z I ligi). Warto dodać, że akademicy przed sezonem wzmocnili swoją drużynę. Poprzedni sezon zakończyli na wysokim, piątym miejscu. W tym sezonie są jedną z drużyn aspirujących do zajęcia miejsca w czołówce tabeli.

Wisła Sandomierz w tym sezonie gra bez kilku kluczowych zawodników z Marcinem Ogrodnikiem czy Tadeuszem Dusakiem na czele(Ich brak niestety będzie widoczny i odczuwalny na parkiecie). Ich miejsce zastąpiło kilku nowych, młodych zawodników, którzy pełni energii i siły przystępują do rozgrywek tego sezonu. Chłopaki napewno będą chcieli pokazać się z jak najlepszej strony, grając jak najlepszą piłkę.

Dla sandomierskiej drużyny nadchodzący mecz nie będzie łatwy, ale drużyna przystępuje do niego pełna nadziei na wygraną. Zawodnicy napewno dadzą z siebie wszystko, ale bez odpowiedniego dopingu kibiców może być im trudno. Zapraszamy zatem wszystkich kibiców i sympatyków piłki ręcznej na sandomierską halę aby dopingować Sandomierzan. Gwarantujemy doskonałą atmosferę i emocje sportowe na najwyższym poziomie.

SPR Wisła Sandomierz vs. AZS Politechnika Świętokrzyska

sobota, 24 września, godz. 18.00

hala MOSiR, ul. Patkowskiego 2a, Sandomierz

bilety: 5 zł.

Wszystkich ludzi dobrego serca prosimy o wsparcie finansowe dla Grzesia. Podczas meczu będą do puszek zbieranie pieniądze dla chłopca

Więcej informacji o chorobie chłopca można znaleźć na stronie www.grzesn.pl

Źródło: www.sprwisla.pl

Moje Sandomierskie rozwija się dzięki wam...DZIĘKUJEMY !!!

2011-09-20T14:42:00.000+02:00

Mija ponad 1,5 roku od założenia bloga Moje Sandomierskie. Ostatnie miesiące to bardzo dynamiczny rozwój portalu. Niebawem planujemy jego rozbudowę i dalszy rozwój w tym m.in zaangażujemy do współpracy nowych miłośników Sandomierszczyzny, którzy z nami będą odkrywali i opisywali najciekawsze miejsca. Jak widzicie zapewne w prawym menu cały czas pojawiają się nowe reklamy - to dzięki nim a właściwie Waszym kliknięciom możemy rozbudowywać bloga. Zachęcamy zatem do klikania w nowo pojawiające się reklamy - wystarczy, że każdy z Was kliknie tylko raz, zajmuje to tylko 3 sekundy! Dotychczas zebraliśmy kilkadziesiąt złotych, które przeznaczamy na opłaty związane z funkcjonowaniem portalu oraz zakup książek o Sandomierszczyźnie, które przekażemy do czytelni i bibliotek.

Opatów także postawił na turystykę...

2011-09-20T10:48:00.000+02:00

Turystycznie Opatów zawsze pozostawał nieco w cieniu Sandomierza. Niebawem może to się jednak zmienić. Od pewnego czasu "nasz sąsiad" coraz mocniej zaczyna stawiać na promocję miasta i regionu jako atrakcyjnego i ciekawego miejsca dla turystów. Według mnie ma bardzo duże szanse powodzenia, bo opatowskie pod względem przyrodniczym i historycznym jest terenem bardzo trakcyjnym turystycznie i może zaoferować bardzo dużo wszystkim odwiedzająćym ten region.

W poprzednich sezonach serialu "Ojciec Mateusz", dzielny ksiądz z Sandomierza kilkukrotnie podczas swoich przygód zapuszczał się w opatowskie. Wtedy to właśnie mogliśmy podziwiać na ekranach telewizorów najpiękniejsze miejsca takie jak np. zamek Krzyżtopór, leżący na terenie powiatu opatowskiego.

W poniedziałek 19 września 2011 roku, program Kawa czy Herbata nadawany był na żywo m.in z Opatowa. Podczas kilku wejść na żywo widzowie mogli zobaczyć najpiękniejsze zabytki miasta i najbliższej okolicy, poznać regionalną kuchnie i tradycję.

Ostatnie odkrycia archeologiczne na terenie Opatowa zaowocowały deklaracją władz miasta o wykorzystaniu odkryć do celów turystycznych. Planowane jest stworzenie ścieżki dydaktycznej oraz miasteczka średniowiecznego - narazie to tylko zapowiedzi, które mam nadzieję przerodzą się w czyny.

Od dłuższego czasu z coraz większym powodzeniem działa i rozwija się portal opatow.travel . Strona zapełnia się coraz większą ilością informacji przydatnych dla turystów, prezentując aktualności, najciekawsze zabytki i atrakcje turystyczne.

Opatów to miasto o niezwykle bogatej i ciekawej historii. W roku 2012 odbędą się uroczyste obchody 730-lecia Opatowa. Miasto i najbliższy region ma bardzo dużo do zaoferowania turystom. Ja sam zwiedzając Sandomierszczyznę, niejednokrotnie "zapuszczałem" się w opatowskie, gdyż obydwa te regiony tworzą według mnie jedną całość. Najlepszym rozwiązaniem byłoby jednak stworzenie "tandemu"turystycznego Sandomierz-Opatów, wówczas obydwa regiony, jako większy "twór" mogłyby naprawdę skutecznie walczyć z innymi regionami w Polsce o miano wymarzonego miejsca dla turystów.

Wpis ten jest jedynie powierzchownym przybliżeniem tematu dot. Opatowa i promocji regionu. Mam nadzieję, że stanie się on przyczynkiem do kolejnych publikacji nie tylko na moim blogu, ale również na innych portalach, a efektem tych publikacji będzie zauważalny wzrost liczby turystów odwiedzających Opatów i okolice.

ps. na łamach mojego bloga ukazało się dotychczas kilka artykułów dot. regionu opatowskiego m.in. artykuł pt "Gotycki kościów obronny w Ptkanowie k. Opatowa", "Pałac Karskich we Włostowie" czy "Kirkut w Ożarowie - unikatowe świadectwo pamięci po ożarowskiej społeczności żydowskiej". W najbliższym czasie ukażą się kolejne artykuły m.in o związkach Gombrowicza ziemią opatowską oraz zabytkowym cmentarzu we Wszechświętem, który wart jest bliższej uwagi.

Stacja PKP w Sandomierzu później niż zapowiadano...?

2011-09-19T21:43:00.001+02:00

...A miało być tak pięknie :) W maju 2011 roku informowaliśmy o tym iż są bardzo realne szanse na przywrócenie regularnego ruchu pociągów pasażerskich w Sandomierzu już w 2013 roku (Pociągiem do Sandomierza w 2013 roku?). Niestety, chyba zaczęliśmy się cieszyć za wcześnie. Jak informuje na swoich stronach internetowych Echo Dnia, delikatnie mówiąc, są poważne przesłanki ku temu żeby sądzić iż reaktywacja sandomierskiej stacji odwlecze się w czasie i to na długo. Jak nie wiadomo o co chodzi to zawsze chodzi o pieniądze.

W artykule pt "Koniec stacji kolejowe w Sandomierzu? W oczekiwaniu na odbudowę po powodzi" napisano, iż brakuje blisko 70 milionów złotych na odbudowę infrastruktury sterującej, która została doszczętnie zniszczona podczas zeszłorocznej powodzi. Obecnie sterowanie ruchem pociągów pasażerskich odbywa się "na piechotę", co na dłuższą metę oraz prfzy zwiększonym ruchu kolejowych w żaden sposób nie jest możliwe do zaakceptowania, ponieważ po prostu nie sposób będzie tak pracować.

Nie pozostaje mi nic innego jak odesłać wszystkich rozgoryczonych czytelników do mojego zeszłorocznego artykułu "Sandomierz zaprasza ... po 2020 roku", kiedy to najpewniej zostanie przywrócony pasażerski ruch kolejowy w Sandomierzu.

ps. powtarzałem to sto razy, ale nie zaszkodzi aby powtórzyć to po raz sto pierwszy. Według mnie to skandal, że miasto które aspiruje do "turystycznej mekki Polski" w XXI wieku nie ma regularnych połączeń pasażerskich z innymi miastami w Polsce. Władze Sandomierza powinny ile tylko mogą lobbować i naciskać odpowiednie organy samorządowe i państwowe do tego, aby jak najszybciej zająć się tym odcinkiem infrastruktury kolejowej, zwłaszcza że modernizacja odcinka w okolicach Sandomierza znacznie usprawni połączenia kolejowe z południowo-wschodniej do centralnej Polski.

Najnowszy kryminał Zygmunta Miłoszewskiego - co ma wspólnego z Sandomierzem?

2011-09-18T21:38:00.002+02:00

Już za kilkanaście dni - 5 października 2011 roku, przewidziana jest premiera najnowszej książki Zygmunta Miłoszewskiego pt."Ziarno prawdy". Nie byłoby w tym nic nadzwyczajnego gdyby nie fakt, że znany i ceniony autor kryminałów fabułę swojej nowej powieści osadził w Sandomierzu. Poprzednia książka Miłoszewskiego "Uwikłanie" stała się bestsellerem - czy to samo czeka najnowszą powieść "Ziarno prawdy", będącej kontynuacją "Uwikłania"? Jeśli będzie choć w połowie tak dobra jak poprzednia powieść autora, to jej sukces wydawniczy jest pewny.

Okładka książki nie pozostawia złudzeń, gdzie rozgrywa się akcja - zaprezentowano na niej jedną z najbardziej charakterystycznych sandomierskich budowli - bramę opatowską, którą zna każdy kto choć raz odwiedzał nadwiślańskie miasto.

O książce:

Nowy, długo oczekiwany kryminał z Teodorem Szackim! Jest wiosna 2009 roku, prokurator nie pracuje już w Warszawie, pożegnał się z przeszłością i karierą, by przenieść się do Sandomierza. Tu zaczyna „nowe wspaniałe życie", ale dość szybko spotyka go rozczarowanie.

Sandomierz: tuż po Wielkanocy pod murami dawnej synagogi znalezione zostają zwłoki uwielbianej działaczki społecznej. Szacki dostaje śledztwo dlatego, że wszyscy inni są powiązani z denatką, i szybko przekonuje się, że małe miasto może mieć wielkie tajemnice. W XXI wieku odżywają legenda o krwi, ksenofobia i antysemickie przesądy, powracają dawne winy i zbrodnie. Histeria i psychoza skutecznie ryglują w Sandomierzu drzwi i usta. Śledztwo zamienia się w najniebezpieczniejszą przygodę prokuratorskiej kariery, a Teodor Szacki brnie przez zagadki i kłamstwa, próbując znaleźć choć jedno ziarno prawdy.

Książka uakżę się nakładem wydawnictwa W.A.B

informacja o książce pochodzi ze storny wydawnictwa

ps. mam nadzieję, że niebawem uda mi się "zdobyć" książkę, po lekturze której neizwłocznie zamieszczę recenzję.

Wygrania sandomierskich szczypiornistów na inaugurację sezonu 2011/12

2011-09-18T20:36:00.001+02:00

Piłkarze ręczni SPR Wisła Sandomierz pokonali na wyjeździe UKS Siódemka Chełmek 31:27 (12:13). Wygrana na początek sezonu bardzo cieszy - mamy nadzieję, że kolejne spotkania Wiślaków będą również po myśli Sandomierzan. Trzeba pamiętać jednak, że był to jeden z "łatwiejszych" przeciwników w tym sezonie - prawdziwa walka przez sandomierską drużyną dopiero w kolejnych meczach. Za tydzień w sobotę 24 września o godzinie 18.00 SPR Wisła Sandomierz zagra u siebie podejmując, wzmocnioną w tym sezonie, drużynę AZS Politechnika Świętokrzyska.

Wszystko co dobre szybko się kończy

2011-09-18T20:31:00.000+02:00

Ostatnie kilka dni spędziłem na zwiedzaniu północno-zachodnich województw Naszego kraju, skutecznie odcinając się od wirtualnego świata (w końcu każdy musi mieć kiedyś kilka dni odpoczynku). Po przejechaniu blisko 2 000 km w ciągu tygodnia, odwiedzając ponad 30 miast i miasteczek, w końcu wróciłem i znów zasiadłem przed ekranem komputera, przygotowując kolejne materiały na stronę. Już w najbliższych dniach pojawi się kilka nowych tekstów, w tym dwa obszerne artykuły z cyklu "Ocalić od zapomnienia" - czyli o dwóch mało znanych, a wartych większej uwagi miejscach. Poza tym wiele innych wpisów promujących Sandomierszczyznę.

Program „Kawa czy herbata?” z udziałem Sandomierza

2011-09-05T20:58:00.004+02:00

W dniach od 5 do 9 września 2011 r. w godz. od 6.00 do 8.00 w telewizji śniadaniowej „Kawa czy herbata?” będzie można zobaczyć liczne felietony o naszym mieście. Z kolei w dniu 11 września 2011 r. w godz. od 8.30 do 10.00, program „Kawa czy herbata?” będzie realizowany „na żywo” z Sandomierza.

Czytaj więcej na stronie www.sandomierz.pl

Krzemień pasiasty "ma swoją" stronę internetową

2011-09-04T10:18:00.000+02:00

Już 2 września w Sandomierzu rozpocznie się wyjątkowa kilkudniowa impreza "Krzemień Pasiasty - Kamień Optymizmu". Główną ideą tego wydarzenia jest promowanie tego unikatowego w sali światowej kamienia, występującego tylko w jednym miejscu na świecie - na ziemi sandomierskiej. W ramach tej imprezy została uruchomiona strona internetowa dedykowana temu wydarzeniu - www.krzemienpasiasty.info. Jak piszą autorzy strony, jest to początek dużego projektu "Krzemień Pasiasty Info".

Na nowo uruchomionej stronie internetowej znajduje się komplet informacji dotyczący wydarzeń, które w ramach festiwalu będą się odbywały w dniach 2 września - 29 październik w Sandomierzu.

Na Naszym blogu blisko rok temu napisaliśmy obszerny artykuł "Krzemień pasiasty - kamień rzadszy od diamentu" - do dziś miał on ponad 1 000 odsłon i jest najpopularniejszym wpisem na Naszym blogu od początku jego powstania.

WEJDŹ I DOWIEDZ SIĘ WIĘCEJ O KRZEMIENIU - KLIKNIJ W ZDJĘCIE

Cykl imprez w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa

2011-09-01T19:57:00.011+02:00

W dniach 10-11 oraz 17-18 września w Muzeum Okręgowym w Sandomierzu odbędzie się cykl imprez w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa, którym przyświeca hasło "Kamienie Milowe". W ramach obchodów odbędzie się kilka wykładów, prezentacji oraz pokazy wykonywania naczyń - lepienia ręcznego i toczenia na kole. Na wszystkie imprezy wstęp wolny. Zachęcamy do zapoznania się ze szczegółowym harmonogramem.

Zamek, 10 września (sobota)2011, w godzinach od 10.00 do 18.00

„Krzemień pasiasty w pradziejach i współczesności „ (prezentacja multimedialna).

Opis wydarzenia:

Historia krzemienia pasiastego ukazana za pomocą obrazu i słowa (komentarz).

Propozycja skierowana jest do szerokiej grupy odbiorców, ze względu na swą popularną, bardzo przystępną formę. Prezentacja multimedialna promująca krzemień miała już swoje odsłony we Włoszech i Argentynie.

Wystawa biżuterii z krzemieniem pasiastym (fragment unikatowej kolekcji gromadzonej od 2000 r.).

Opis wydarzenia:

Działania prowadzone wokół krzemienia pasiastego są ściśle związane z odrodzeniem się w Sandomierzu w l. 70.XX w., wielowiekowych tradycji rzemiosła złotniczego, współcześnie opartego na stosowaniu tego wyjątkowego minerału. W historii sandomierskiej kultury materialnej to moment niezwykle ważny. Propozycja skierowana jest zarówno do dzieci jak i dorosłych, rodzin, grup zorganizowanych oraz osób indywidualnych; bez ograniczeń wiekowych.

Dziedziniec Zamku, 11 września (niedziela) 2011 r., godz. 14.00

„Koło garncarskie – przełom w technikach wykonywania naczyń”. Pokazy technik wykonywania naczyń – lepienia ręcznego i toczenia na kole.

Opis wydarzenia:

Wydarzenie pt. „Koło garncarskie – przełom w technikach wykonywania naczyń”, nastawione na aktywny udział uczestników, będzie rodzajem interaktywnego pokazu, w czasie którego zostaną zaprezentowane dwie podstawowe techniki wykonywania naczyń garncarskich, stosowane przez wieki – lepienie ręczne i toczenie na kole garncarskim. Pokazy opatrzą komentarzem pracownicy merytoryczni Muzeum Okręgowego – archeolog i etnograf. Celem wydarzenia będzie naświetlenie roli, jaką odegrał wynalazek koła garncarskiego w rozwoju cywilizacji technicznej człowieka w dziedzinie technik wykonywania naczyń. Atrakcyjnym punktem imprezy będzie możliwość nauki samodzielnego wykonywania naczyń przez uczestników pod okiem specjalistów – archeologa eksperymentalnego (naczynia lepione ręcznie) i garncarza ludowego (naczynia toczone na kole). Jednocześnie zostanie zaprezentowana budowa i zasada działania koła garncarskiego.

Impreza jest skierowana do całych rodzin – dzieci, młodzieży i dorosłych.

Ratusz, 17 września (sobota) 2011 r., godz. 11.00

„Rola pieniądza w rozwoju społeczno – gospodarczym Sandomierza” (prelekcja połączona z prezentacją multimedialną).

Opis wydarzenia:

Tematem prelekcji jest wpływ wprowadzenia pieniądza na rozwój społeczno -gospodarczy Sandomierza, prezentacja multimedialna przedstawia nawiązujące do tematu zbiory numizmatyczne Muzeum Okręgowego w Sandomierzu.